کوفی عطا عنان (Kofi Atta Annan) و خواهر دوقلوی او افوا عطا، در 8 آوریل 1938 در یک خانواده آریستوکرات در مستعمره انگلیسی ساحل طلایی به دنیا آمدند. عنان از سال 1954 تا 1957 در مدرسه نخبگان فنتسیپم تحصیل کرد و در همان سال فارغ‌ التحصیلی، کشور غنا از سلطه انگلستان خارج شد و استقلال خود را به دست آورد. او برای ادامه تحصیلات خود به امریکا رفت. کوفی عنان سال 1962 در سازمان ملل متحد و در سازمان بهداشت جهانی مشغول به فعالیت شد. عنان تا سال 1997 در پست‌های چون؛ مدیریت پرسنلی، مدیریت بودجه، قائم مقام اداره کمیساریای عالی پناهندگان، معاونت مالی دبیر کل و رهبری گروه حافظ صلح سازمان ملل فعالیت کرده است. سرانجام کوفی عنان 13 دسامبر سال 1996 به عنوان هفتمین دبیرکل سازمان ملل انتخاب شد و تا 1 ژانویه سال 2007 در این سمت باقی ماند.  
هنری رجینالدو، پدر وی رئیس قبیله فانته و همچنین فرمانده استان آسانته بود؛ اگرچه وی با حکومت بریتانیا مخالفت می ‌کرد اما یکی از خادمین وفادار تاج و تخت انگلیس بود؛ وی در کنار دیگر افراد برجسته در اولین جنبش استعمار زدایی شرکت کرد اما با دیدی تردیدآمیز و نگران به شور و شوق انقلابی قوام نکرومه می‌نگریست. در هر حال، تلاش‌های نکرومه باعث شد که کشور در سال 1957 با نام غنا از انگلستان استقلال یابد. در آن زمان کوفی عنان 19 ساله بود. وی اگرچه نقشی در انقلاب نداشت اما به عنوان معاون "مجمع ملی دانشجویان" منصوب شد. در آن زمان بود که وی توسط یکی از شکارچیان ارشد بنیاد فورد شناسایی شده و برای برنامه‌ای با عنوان «رهبران جوان» معرفی گشت. بدین ترتیب از وی دعوت شد تا یک ترم را در دانشگاه هاروارد بگذارند.  
بنیاد فورد پس از مشاهده علاقه کوفی عنان به آمریکا تصمیم گرفت که حمایت مالی از تمام دوران تحصیلی وی را بر عهده بگیرد. بدین ترتیب وی ابتدا در کالج مک‌ آلستر در مینه ‌سوتا به تحصیل اقتصاد پرداخت و سپس تحصیلات عالی خود را در رشته روابط بین‌الملل در مؤسسه تحصیلات عالی مطالعات بین ‌المللی ژنو سوئیس به پایان رساند. دوران تحصیل او از سال 1359 تا 1361 بود. عنان در سال 1371 به امریکا بازگشت تا مطالعات خود در ماساچوست ادامه دهد و در سال 1972 مدرک کارشناسی ارشد خود در رشته مدیریت فناوری اطلاعات را از دانشکده مدیریت برنامه اعضای اسلون دریافت کرد. وی تحصیلات خود را ادامه داد تا اینکه در دهه 70 میلادی از دانشگاه ام آی تی آمریکا مدرک مدیریت اخذ کرد. وی همچنین به زبان‌های انگلیسی، فرانسه، کرو و دیگر لهجه‌های زبان اکان و زبان‌های آفریقایی تسلط دارد.  
دوران تحصیلات کوفی عنان مصادف با سخت ‌ترین سال‌های جنبش حقوق مدنی سیاه ‌پوستان آمریکایی بود؛ یعنی آغاز مبارزات بیرمنگهام مارتین لوترکینگ. در نظر وی این حرکت نیز به مانند جنبش استعمارزدایی غنا بود اما بار دیگر از شرکت در آن اجتناب ورزید. مرشدان آمریکایی او که تحت تأثیر دستاوردهای آکادمیک و رفتارهای احتیاط ‌آمیز سیاسی عنان قرار گرفته بودند، درب‌های سازمان بهداشت جهانی را به روی او گشودند و بدین ترتیب اولین شغل رسمی او آغاز شد.  
کوفی عنان پس از 3 سال فعالیت در این سازمان به عنوان کمیسر اقتصادی آفریقا در آدیس ‌آبابا منصوب شد. با این وجود، او به علت عدم برخورداری از شایستگی‌ های کافی برای فعالیت در سازمان ملل به آمریکا بازگشت تا مطالعات خود را در رشته مدیریت ادامه دهد. او سپس تلاش کرد تا به عنوان مدیر توسعه توریسم به کشور بازگردد اما به علت مشکلاتی که با حکومت نظامی غنا داشت در سال 1976 به سازمان ملل بازگشت.  
کوفی عنان در سازمان ملل عهده ‌دار مناصب مختلفی شد که از آن جمله می‌توان به فعالیت در UNEF II (نیروی اضطراری حافظ صلح برای نظارت بر فرآیند آتش‌ بس بین مصر و اسرائیل پس از جنگ اکتبر 1973) اشاره کرد. او سپس مدیر پرسنل در دفتر کمیسریای عالی پناهندگان سازمان ملل شد. 
کوفی عنان با نانی لاگرگرن مستر، همسر دوم خود ازدواج کرد. نانی، یک وکیل سوئدی و از اقوام رائول والنبرگ، فرستاده ویژه سوئد به بوداپست در دوران جنگ جهانی دوم بود. والنبرگ دارای روابط ویژه‌ ای با یهودیان بود و همچنین از اعضای OSS (سازمان سلف سیا) بود. ازدواج موفق کوفی عنان درب‌هایی را به روی وی باز کرد که وی به تنهایی قادر به عبور از آنها نبود، بالاخص درب سازمان‌ های یهودی. ازدواج با نانی، وکیل سوئدی، راه صعود در نردبان روابط بین ‌الملل را برای عنان هموار نمود.  
خاویر پرز دکوئیار، دبیر کل وقت سازمان ملل، کوفی عنان را به عنوان دستیار دبیر کل و مسئول مدیریت و منابع انسانی و ایمنی و امنیت کارکنان (90-1987) منصوب کرد. با الحاق کویت به عراق، 900 کارمند سازمان ملل در این کشور باقی ماندند، کوفی عنان توانست طی مذاکره با رژیم صدام حسین این افراد را رهایی بخشد و بدین ترتیب وجهه بسیار خوبی در سازمان یافت. او سپس به عنوان مسؤول بودجه (92-1990) و عملیات‌های صلح‌ بانی در زمان پطروس غالی، ششمین دبیر کل سازمان ملل متحد، (96-1993) فعالیت کرده و مدت کوتاهی نیز فرستاده ویژه سازمان به یوگوسلاوی بود.  
به گفته ژنرال رومئو دلایر، فرمانده کانادایی نیروهای حافظ صلح سازمان ملل در روآندا، کوفی عنان به درخواست‌های مکرر وی پاسخ نداده و مسؤول اصلی انفعال سازمان ملل در قبال نسل‌ کشی 800 هزار نفر از ساکنین این کشور است. سناریوی مشابهی نیز در بوسنی و زمانی که 400 تن از حافظین صلح توسط صرب‌ها گروگان گرفته شدند، رخ داد. کوفی عنان درخواست‌های مکرر ژنرال برنارد خاویر را نادیده گرفته و اجازه داد تا کشتاری قابل پیشگیری به وقوع بپیوندد.  
وتوی انتخاب مجدد پطروس غالی و جانشینی عنان در اواخر سال 1996، آمریکا انتخاب مجدد پطروس غالی را وتو نموده و توانست کاندیدای مورد نظر خود یعنی یک مقام ارشد از داخل خود سازمان را به سمت دبیر کلی برگزیند. این فرد کسی نبود جز کوفی عنان. شکست‌های وی در روآندا و بوسنی به جای تخریب عنان، تبدیل به نقاط قوت شدند زیرا وی به صورت داوطلبانه به آنها اعتراف نمود و قول داد که با اصلاح سیستم سازمان ملل از وقوع مجدد آنها جلوگیری کند. بدین ترتیب کوفی عنان در ژانویه 1997 به عنوان دبیر کل سازمان ملل برگزیده شد. سمیناری دو روزه پشت درهای بسته کوفی عنان بلافاصله پس از انتصاب به عنوان دبیر کل سازمان ملل یک سمینار دو روزه را برای 15 نفر از نمایندگان کشورها در سازمان ملل پشت درهای بسته برگزار کرد. میزبانی این نشست محرمانه را بنیاد برادران راکفلر در "مرکز کنفرانس پوکانتیکو" بر عهده داشتند. او در این نشست، خارج از چارچوب رسمی سازمان ملل، اصلاحات مورد نظر خود را با نمایندگان کشورهایی که می ‌دانست می ‌تواند بر حمایت آنها حساب کند، مطرح کرد.  
مهمترین نوآوری کوفی عنان برنامه‌ ای با عنوان "پیمان جهانی" بود که عبارت بود از بسیج جامعه مدنی برای جهانی بهتر. بر اساس این برنامه، صاحبان سرمایه، اتحادیه‌ ها و سازمان‌های غیردولتی گرد هم می‌آمدند تا در مورد حقوق بشر، استانداردهای کارگری و محیط زیست به بحث بپردازند. این برنامه در عمل تلاشی بود برای تضعیف قدرت دولت‌های ملی و افزایش توان شرکت‌های چند ملیتی و سازمان‌ هایی که تنها دارای ظاهری "غیر دولتی" بوده اما تحت حمایت مالی مخفیانه قدرت‌های بزرگ قرار دارند. تقویت لابی گری ها کوفی عنان با تقویت لابی ‌گر‌ها به عنوان شرکای سازمان ملل، روح منشور سانفرانسیسکو را دفن کرد. هدف این سازمان جلوگیری از جنگ نه از طریق رسمیت یافتن حقوق برابر ملت‌های کوچک و بزرگ بلکه از طریق حمایت از همگرایی بین منافع خصوصی است. "پیمان جهانی" انحرافی است از منطق پذیرفته شده جهانی مبنی بر عام‌ المنفعه بودن قوانین بین‌المللی، به سوی منطق انگلوساکسون که در آن منفعت عامه خیالی بیش نیست و مدیریت خوب نیز عبارت است از تجمیع بین بیشترین تعداد منافع ویژه. عنان و شکل گیری جهان تک قطبی دو دوره کوفی عنان (2006-1997) بازتاب واقعیت یافتن یک عصر تاریخی است که در آن جهانی تک قطبی و مطیع جهانی ‌سازی هژمونی آمریکا به بهای از دست رفتن اقتدار دولت ملت‌ها و افرادی که نمایندگی آنها را بر عهده دارند، شکل گرفتند.  
کوفی عنان طی سخنان خود در 20 سپتامبر 1999 در مجمع عمومی با اشاره به تجربیات خود در روآندا و بوسنی اعلام داشت که کشورها در انجام وظیفه خود برای دفاع از مردم موفق نبوده ‌اند. وی متعاقبا چنین نتیجه‌ گیری کرد که حامیت دولت‌ها، اصل اساسی منشور سازمان ملل، مانعی در برابر حفاظت از حقوق بشر است. دکترین عنان توجیهی برای مداخله ‌گری دولت‌ها بزرگ است که به وضوح در عملیات‌های سال 2011 در لیبی متبلور شد و راه را برای مداخله در امور سوریه نیز باز کرده است.  
در دوران کوفی عنان و بین سال‌های 1996 تا 2003 برنامه نفت در برابر غذا به پیشنهاد وی در مورد عراق اجراء شد. هدف از این برنامه تضمین این امر بود که عایدات نفت تنها صرف نیازهای مردم عراق می ‌شوند نه ماجراجویی‌ های نظامی صدام. با این وجود تحت تحریم‌ های بین ‌المللی و نظارت مستقیم کوفی عنان، این برنامه تبدیل به ابزاری برای آمریکا و انگلستان شد و آنها تا زمان حمله به عراق از این کشور اخاذی کردند. مردم عراق سالیان متمادی دچار سوء تغذیه بوده و از نبود دارو رنج می‌بردند. چندین نفر از مقامات مرتبط با این برنامه آن را یک "جنایت جنگی" توصیف نموده و حتی از سمت‌های خود استعفاء دادند. در میان این افراد، هانس فون اسپانک، دستیار دبیرکل و دنیس هالیدی این برنامه را عامل نسل‌ کشی 5/1 میلیون عراقی شامل حداقل 500 هزار کودک معرفی کردند.  
در دسامبر 2007، انتخابات کنیا به صحنه مناقشات داخلی تبدیل شد. موای کیباکی در انتخابات ریاست جمهوری رایلا اودینگا نامزد تحت حمایت آمریکا را شکست داد. گفته می ‌شود که اودینگا دارای نسب فامیلی با اوباما، سناتور وقت بود. سناتور مک ‌کین نتایج انتخاباتی را به چالش کشیده و دعوت به انقلاب پیامکی کرد. طی چند روز هزار نفر کشته و 300 هزار نفر دیگر آواره شدند. مادلین آلبرایت پیشنهاد داد که "مرکز صلح و حقوق بشر اسلو" میانجیگری کند. مؤسسه دو نماینده اعزام داشت: مایونی بوندیک، نخست‌ وزی سابق نروژ و کوفی عنان یعنی دو عضو هیأت مدیره مرکز اسلو. در پی این "میانجیگری" رئیس ‌جمهور منتخب تسلیم خواسته‌ های آمریکا شد. وی با اجرای اصلاحاتی در قانون اساسی از بخشی از قدرت خود به نفع نخست ‌وزیر چشم پوشید و اودینگا را نیز به عنوان نخست ‌وزیر معرفی کرد. کوفی عنان این تغییر رژیم را که توسط آمریکا تحمیل شده بود مشروعیت بخشید.  
ریاست پانل پیشرفت آفریقا از مسئولیت های کلیدی کوفی عنان ریاست "پانل پیشرفت آفریقا" را می توان نام برد. این سازمان توسط تونی بلر و پس از برگزاری نشست گروه هشت در گلنیگلز با هدف تضمین پوشش رسانه ‌ای وزارت توسعه بین ‌المللی انگلستان تأسیس شد که فعالیت ناچیزی در راستای بهبود وضعیت آفریقا از خود نشان داده است. ریاست اتحاد برای انقلاب سبز در آفریقا عنان همچنین ریاست "اتحاد برای انقلاب سبز در آفریقا" را نیز بر عهده داشته است. هدف این سازمان حل مشکلات غذایی قاره سیاه از طریق بیوتکنولوژی است. در حقیقت این سازمان یک نهاد لابی‌گری است که توسط بیل گیتس و بنیاد راکفلر تأسیس شده تا محصولات اصلاح شده ژنتیکی تولید شده توسط مونسانتو، دوپونت، داو ، سیسنگنتا و دیگر شرکت‌ها را توزیع کند. بسیاری از کارشناسان مستقل معتقدند که استفاده از محصولات اصلاح شده ژنتیکی که قابل تولید مجدد نیستند علاوه بر مسائل زیست‌ محیطی باعث می‌شود کشاورزان همیشه وابسته به تأمین کننده خود بوده و نوع جدیدی از استثمار انسانی شکل گیرد.  
23 فوریه 2012، کوفی عنان به عنوان نماینده ویژه سازمان ملل متحد و اتحادیه عرب مأموریت یافت تا با ارائه طرحی به خشونت‌ها در سوریه پایان دهد. طرح صلح پیشنهادی عنان مشتمل بر 6 ماده مطرح شد که در چارچوب آن: عملیات نظامی علیه غیر نظامیان باید متوقف شود؛ نیروهای نظامی از مناطق شهری خارج شوند؛ اجازه برگزاری تظاهرات مسالمت ‌آمیز به غیر‌نظامیان داده شود؛ زندانیان سیاسی آزاد شوند؛ روزانه 2 ساعت، درگیری بین طرفین به منظور ارسال کمک‌های بشردوستانه به غیر‌نظامیان متوقف شود و بین طرفین درگیر به منظور حل بحران، گفتگوهای سیاسی صورت گیرد. در پی انتشار مفاد طرح دولت سوریه طرح پیشنهادی صلح کوفی عنان، نماینده ویژه سازمان ملل متحد و اتحادیه عرب در امور سوریه را پذیرفت. این طرح که به صورتی آشکار و برخلاف نظر طراحان آن به نفع بشار اسد و محور مقاومت در حال اجرایی شدن بود سرانجام تحمل طرف های غربی را تمام و آنها را مجبور به ورود به میانه میدان کرد. در این راستا غرب نتوانست نیت خصمانه خود را در قبال طرح کوفی عنان مخفی نگه دارد و سرانجام  برنار والرو، سخنگوی وزارت امور خارجه فرانسه اعلام کرد که اتحادیه اروپا تحریم های جدیدی را علیه سوریه اعمال خواهد کرد. از سوی دیگر دولت های ترکیه، انگلیس و قطر همزمان تلاش های وسیعی را برای شکست طرح عنان که ناخواسته به نفع سوریه در حال سپری شدن بود، آغاز کردند. متعاقب این تلاش نیز وزیر امور خارجه انگلیس در یک کنفرانس خبری مشترک با همتای اردنی خود در امان، طرح کوفی عنان برای حل بحران سوریه را شکست خورده توصیف و بر ضرورت اجرای فصل 7 منشور سازمان ملل در سوریه تاکید کرد.   همزمان هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه وقت آمریکا نیز از آمادگی واشنگتن و متحدان آمریکا برای اتخاذ اقدامات شدیدتر و تشدید تحریم های ضد سوری در صورت شکست اجرای طرح صلح عنان در متوقف کردن خشونت ها در سوریه خبر داد و با این سخنان اهداف آمریکا از به شکست کشاندن طرح عنان را علنی ساخت. تلاش های غرب و ارتجاع عرب سرانجام این طرح را به شکست مطلق نزدیک کرده و عنان در یک گفت و گو به این شکست اعتراف کرد.  

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۰:۱۴

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۰:۱۶

کوفی عنان

خلاصه زندگی نامه

 کوفی عطا عنان، هفتمین دبیرکل سازمان ملل که تا سال 2007 در این سمت باقی ماند. او به عنوان نماینده ویژه سازمان ملل و اتحادیه عرب مأموریت ارائه طرحی برای حل بحران سوریه را بر عهده داشت که شکست خورد. 

درخت واره
ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع