نوری کامل محمد حسن المالکی، معروف به نوری المالکی در سال ‪1950‬ میلادی در ناحیه "طویریج" از توابع استان "بابل" در کشور عراق متولد شد.‬ وی از خاندان "بنی مالک" از قبایل معروف عربی است و جد او محمد حسن ابو المحاسن از شاعران نامدار و یکی از رهبران انقلاب سال 1920‬ عراق ضد استعمار انگلیس بود که در سال 1925 وزیر معارف عراق شد‬‬. نوری مالکی تحصیلات اولیه خود را در استان بابل به پایان برد و برای تكمیل تحصیلات عالیه خود در رشته ادبیات عرب وارد دانشگاه "صلاح الدین" اربیل شد و كارشناسی ارشد خود را از این دانشگاه اخذ كرد. المالکی در سال 1970 میلادی به حزب الدعوه اسلامی عراق پیوست و برای مدتی از سوی رژیم صدام بازداشت شد‬. ‬‬‬‬ وی، در پی محکومیت به اعدام از سوی رژیم وقت حاکم ، در سال ‪ 1979‬ عراق را به سوی ایران ترک کرد و از آنجا به سوریه رفت. در جریان جنگ تحمیلی عراق بر ضد جمهوری اسلامی ایران، مالکی به ایران آمد و تا سقوط رژیم بعث در بهار 2003 میلادی در ایران حركت های مبارزین حزب الدعوه بر ضد رژیم صدام را رهبری می كرد‬. مالکی پس از سقوط صدام به عراق بازگشت و به هنگام تشکیل "شورای انتقالی حکومت عراق" به عضویت این شورا درآمد و پس از پیروزی در نخستین انتخابات پارلمانی آزاد در عراق، به عنوان نایب رییس مجلس ملی موقت این کشور برگزیده شد. وی، که از اعضای سرشناس فهرست ائتلاف یکپارچه عراق حاکم به شمار می رفت، در ماه مه سال ‪2006‬ با برگزیده شدن به سمت نخست وزیری مأمور تشکیل کابینه‌ دولت عراق شد و با ابقا در این سمت برای دوره بعد، دوره نخست وزیری وی در عراق در سال 2014  به پایان رسید.‬‬ او به عنوان دبیر کل حزب الدعوه اسلامی از سال 2014 به عنوان معاون رئیس جمهور عراق برگزیده شد. 
نوری مالکی در پایان دهه 60 به حزب الدعوه پیوست و توانست از همان آغاز خود را در این حزب مطرح كند و بر همین اساس او یكی از افراد نزدیك به "صاحب دخیل النجفی" از بنیانگذاران حزب الدعوه بود. حزب الدعوه حزب "الدعوه الإسلامیه" که بیشتر با نام "حزب الدعوه" شناخته می‌شود، یکی از اثرگذارترین جریان‌های تاریخ معاصر حوزه‌های علمیه و عرصه سیاست کشورهای اسلامی منطقه خاورمیانه بوده است. این حزب شیعی دراکتبر 1957 میلادی با انتشار جزوه ایی چهل صفحه ایی به نام صوت الدعوه (نشریه رسمی حزب) اعلام موجودیت کرد. چندی نگذشت که این حزب مورد حمایت اغلب علما و مراجع قرار گرفت و آیت الله محسن حکیم نیز در سال 1958 از این حزب حمایت کرد. از افراد تشکیل دهنده هسته اولیه حزب می توان به سید محمد باقر صدر، صالح الادیب، سید مرتضی عسکری، آیت الله قاموسی، سید مهدی حکیم و حاج عبدالصاحب الدخیل النجفی اشاره کرد. جدال با رژیم حزب بعث سال  1968 مصادف بود با روی کار آمدن حزب بعث و قدرت گرفتن آنها در عراق. حزب بعث که از ابتدا با حضور حزب شیعی الدعوه با تفکرات اسلامی در عرصه ی سیاست عراق مشکل داشت ابتدا کوشید با مصالحه آنها را از صحنه ی سیاسی حذف کند. پس از عدم وفقیت این طرح هجوم به حزب شروع شد و روز به روز بر شدت آن افزوده شد. در سال 1970  بسیاری از سران حزب به علت هجوم حزب بعث روانه ی زندان و یا مجبور به ترک خاک عراق شدند. در این بین مالکی نیز ازجمله کسانی بود که به علت  تحت پیگرد بودن این كشور را ترك كردو به سوریه رفت. وی طی دو دهه 1980-1990 حضور خودر در سوریه برای مقابله با رژیم حزب بعث و سرنگونی "صدام" فرماندهی گروه مسلح الدعوه بر عهده داشت. 
مالکی در سال 2003 بعد از فروپاشی رژیم صدام به كشورش بازگشت. وی از زمان بازگشت به عراق، پس از سقوط صدام، یكی از اعضای دایم كمیته پاكسازی اعضای حزب بعث از دولت و ارتش عراق بوده است. مالكی همچنین عضو مجمع ملی و رییس كمیسیون امنیت و دفاعی مجمع ملی عراق واز اعضای برجسته كمیته مذاكره كننده درباره قانون اساسی عراق بود.  
مالکی در سال 2006 به عنوان نامزد حزب ائتلاف واحد عراق مسئول تشكیل كابینه این كشور شد و گروه‌های مختلف سیاسی را در تشكیل كابینه سهیم كرد، دولت عراق در آن زمان از تایید منطقه‌ای و بین‌المللی بی‌سابقه‌ای برخوردار شد. نوری مالکی پس از تصویب کابینه اش توسط مجمع ملی عراق در 26 ماه می سال 2006 به عنوان نخست وزیر این کشور سوگند یاد کرد. یکی از ویژگی های دولت مالکی را می توان عدم مماشات و امتیازدهی به گروه های تندرو دانست. این ویژگی همواره یکی از عوامل نا امنی ها در غرب و استان های سنی نشین عراق بوده است. استان هایی که با وجود عناصر حزب بعث و شبکه های مختلف تروریست های القاعده و گروه های تندرو، همواره به محلی برای ایجاد ناامنی برای دولت مرکزی بدل شده بود. در راستای تحقق بخشیدن به شعار انتخاباتی ائتلاف قانون مبنی بر ایجاد امنیت، ارتش عراق به برخی مناطق آلوده به حضور تروریست ها یورش برد. این حملات با کارشکنی برخی جریانها و گروه ها و خیانت عناصر به جا مانده از حزب بعث در داخل دولت و ارتش، کارگر نیفتاد و خیانت های پیاپی موجب سقوط برخی استانها و تلفات سنگین به ارتش عراق شد. این اتفاقات موجی از انتقاد را متوجه دولت مالکی  ساخت به ویژه در زمانی که رسانه های وابسته به گروه های تکفیری و مخالفین دولت عراق، دست به ایجاد هجمه رسانه ایی بر علیه دولت عراق زده بودند. وقایع مهم دوران نخست وزیری نوری مالکی دوران نخست وزیری مالکی با حوادث مختلفی همراه بود. امضای توافقنامه امنیتی با آمریكا، درگیری علیه جیش المهدی در استان ‌های بصره، الناصریه و بغداد، ادامه ناامنی در عراق بر اثر حضور اشغالگران در این كشور از مهم ‌ترین وقایع دوره نخست‌ وزیری مالكی بود. 
نوری مالکی پیش از پایان پذیرفتن دوره نخست وزیری در انتخابات پارلمانی در سمت ریاست ائتلاف دولت قانون وارد انتخابات شد، اما ائتلاف وی با اختلاف دو كرسی بعد از ائتلاف العراقیه در رتبه دوم قرار گرفت، مدتی بعد، دولت قانون با ائتلاف ملی عراق به ریاست "عمار الحكیم" متحد شده و فراكسیون بزرگ شیعیان در پارلمان این كشور با 159 كرسی را تشكیل داد. این ائتلاف بود كه ابتكار عمل را به شیعیان عراق داد و آنها سرانجام پس از هفت ماه از انتخابات این كشور موفق شدند تا بر سر معرفی "نوری المالكی" به عنوان نامزد مورد توافق این ائتلاف به پارلمان به توافق برسند. در ادامه این توافق‌ها و رایزنی گروههای سیاسی عراق بود كه "علی الدباغ "، سخنگوی نخست‌وزیر عراق اعلام كرد كه رهبران فراكسیون‌های سیاسی عراق دیروز توافق كردند نوری المالكی برای چهار سال دیگر در مقام نخست‌وزیر عراق باقی بماند. به دنبال این تصمیم نوری مالکی در 21 دسامبر سال 2010، برای یک دوره دیگر دومین کابینه خود را به تصویب رساند. 

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۴:۵۴

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۴:۵۵

نوری مالکی

خلاصه زندگی نامه

 نوری کامل محمد حسن المالکی، معروف به نوری مالکی، سیاستمدار شیعه عراق، از رهبران حزب شیعی الدعوه الاسلامیه که پس از سقوط صدام به عنوان یکی از اعضای ائتلاف یکپارچه عراق به نخست وزیری این کشوربرگزیده شد. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع