میر برهان الدین محمد باقر استرآبادی، مشهور به "میرداماد"و "معلم ثالث" حدود سال 960 هجری قمری به دنیا آمد. میرداماد فرزند میرشمس الدین محمد استرآبادی مشهور به داماد و از سادات حسینی گرگان است. نسب میرداماد به امام حسین(ع) می رسد. در کودکی به توس هجرت کرد و علوم دينی را نزد "سيد علی فرزند ابی الحسن موسوی عاملی" و ديگر اساتيد آن جا آموخت. همچنين علوم فلسفه و رياضيات را در دوران حضورش در توس آموخت.ميرداماد سپس راه قزوين پيش گرفت. در سال 988  دوباره به خراسان آمد و تا سال 993 در آنجا ماندگار شد و سپس به کاشان مهاجرت کرد. ميرداماد مانند بسياری از حکما و عرفا، که ذوق شعر و شاعری داشته ‌اند، به سرودن شعر عربی و فارسی می ‌پرداخته و به "اشراق" تخلص می كرده‌ است. مجموعه اشعار او بعدها به نام "ديوان ميرداماد" گردآوری شد. ميرداماد افزون بر تکيه کردن به برهان و استدلال، گرايش‌ های عرفانی نيز داشت. مرحوم شیخ حر عاملی در کتاب امل الامل راجع به وی می نویسد: «او از بزرگان علما وفضلای عصر خویش و از شاگردان شیخ ما، شهید ثانی بود. وی فردی زاهد، عابد، فقیه و باورع بود.» دوران تحصیل میرداماد در هرات دوران تحصیلات عالی و دوران غنای علمی وی بود.در پایان این دوره بود که به عنوان عالمی برجسته شناخته شد و از علمای سرآمد در علوم معقول و منقول گشت. او در دوران زندگی خود شاگردان ممتاز و برجسته ای چون صدرالدین محمد شیرازی معروف به ملاصدرا، حکیم ملاعبدالرزاق لاهیجی، ملاحسن فیض کاشانی، سیداحمد علوی عاملی، ملاخلیل قزوینی، عبدالغفار بن محمد بن یحیی گیلانی تربیت کرده است. سرانجام وی در سفر زیارت مرقد امام حسین علیه السلام در مسیر نجف به کربلا به مریضی سختی مبتلا شده و از دنیا رفت. 
میرداماد بر این باور بود كه جریان‌های فلسفی پیشین خام ‌اند و به همین دلیل سعی داشت تا مبانی حكمت مشاء را با جلوه‌های اشراقی در هم آمیزد و با استفاده از تعالیم اعتقادی شیعی، نظام فلسفی اسلامی را ارایه دهد كه خود آن را "حكمت یمانی" نامید. 
میرداماد در علوم عقلى (ریاضی، هیئت، فلسفه و کلام) و نقلى (فقه، اصول و حدیث) از دانشمندان نام آور به شمار مى رفت. مهم ترین اثر فلسفی وی "قبسات" نام دارد که در این کتاب به شرح یکی از مهم ترین مباحث فلسفی یعنى حدوث و قدم عالم پرداخته است. برخی دیگر از آثار فلسفی وی عبارتند از: تقویم الایمان جذوات و مواقیت الایقاضات  صراط المستقیم الافق المبین  الحبل المتین تفسیر قرآن و ... 
در سال 1040هجری قمری  شاه صفى جهت زیارت عتبات عالیات، عزام عراق شد. وى از میرداماد خواست که در این سفر، همراه او باشد. میرداماد که عاشق اهل بیت بود و نمى توانست به راحتى از کنار این پیشنهاد بگذرد، قبول کرد.در بین راه، وی مریض شد و در مسیر کربلا و نجف دار فانى را وداع گفت. پیکرش را به نجف اشرف منتقل و در جوار قبر امیرمؤمنان على(ع) دفن کردند. 

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۸:۳۳

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۸:۳۴

میرداماد

خلاصه زندگی نامه

 میر برهان الدین محمد باقر استرآبادی، مشهور به میرداماد، بزرگ ترین حکیم عصر صفوی است. حکمت یمانی میرداماد از شهرت خاصی در میان فلاسفه برخورداراست. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع