مردخای وانونو، در سال 1954 میلادی به عنوان یک یهودی در "مراکش" متولد شد. وی در سال 1963 همراه با خانواده خود به اسرائیل مهاجرت و در سال 1971 به ارتش اسرائیل پیوست. وی پس از فارغ التحصیلی از دانشگاه "بن گوریون"،  بین سال های 1976 و 1985 به استخدام در تاسیسات هسته ای مخفی "دیمونا" درآمد. این تكنسین هسته‌ای نیروگاه اتمی دیمونا پس از خروج از اسرائیل، در سال 1985 به یك گروه مسیحی مخالف جنگ‌افزارهای هسته‌ای در استرالیا پیوست و همزمان تغییر دین داد و به مسیحیت گروید. وانونو در سال 1986 در گفت و گو با روزنامه "ساندی تایمز" از فعالیت های مخفیانه نظامی رژیم اسرائیل در تولید سلا ح هسته ای پرده برداشت. افشاگری های وانونو موجب اعتراض جهانی و فشار بر رژیم اسرائیل برای آشكار سازی برنامه غیرقانونی هسته ای خود شد. وانونو برای این اقدام خود 18 سال را در زندان اسرائیل سپری كرد كه 11 سال و شش ماه از این دوره را در زندان انفرادی بود. وی پس از آزادی در سال 2004 چندین بار به اتهام شكستن تعهد سكوت خود بازداشت شد، كه آخرین آن در ماه مه 2010 بود. دادگاه اسرائیل در آخرین دستگیری وی را به علت تماس با بیگانگان به 3 ماه كار اجباری و خدمات عمومی محكوم كرد كه به علت خودداری وی از كار در بخش یهودی نشین بیت المقدس به 3 ماه زندان تبدیل شد. 
در پاییز سال 1986 مردخای وانونو که کارمند مرکز هسته ای دیمونا در صحرای نگرو بود در مصاحبه با روزنامه ساندی تایمز انگلستان از فعالیتهای هسته ای اسراییل پرده برداشت و اعلام کرد که این رژیم در حال گسترش سلاحهای هسته ای است. او در این مصاحبه اطلاعات و تصاویری محرمانه از این نیروگاه و كلاهك‌های اتمی اسرائیل را در اختیار این نشریه انگلیسی قرار داد. وانونو به طور مشخص اعلام کرد که اسراییل دارای 200 بمب تقویت شده، بمبهای نوترونی و کلاهکهای قابل حمل توسط اف 16 است. وی در عکسهایش از این بمبها هم مستنداتی ارائه کرده بود. در 5 اکتبر 1986 روزنامه "ساندی تایمز" در سرخط اصلی خبر خود آورد "رازهای فعالیتهای هسته ای اسراییل فاش شد" این داستان تکان دهنده شامل مصاحبه این روزنامه با وانونو بوده که وی به همراه اطلاعات ارائه شده 60 عکس هم ارائه کرد و عنوان کرده که اسراییل به سرعت در حال ساخت سلاحهای هسته ای است. تا قبل از انتشار گزارش هفته نامه ساندی تایمز، اطلاعات موثقی در مورد فعالیت‌های اسرائیل در زمینه تولید تسلیحات هسته‌ای در دست نبود؛ هر چند اكثر كارشناسان معتقد بودند كه این كشور مقادیری كلاهك اتمی در اختیار دارد. 
وانونو پس از خروج از اسرائیل، در سال 1985 به یک گروه مسیحی مخالف جنگ‌افزارهای هسته‌ای در استرالیا پیوست و هم‌زمان تغییر دین داد و به مسیحیت گروید. پس از آن موساد اطلاع یافت که وانونو، اطلاعات محرمانه مربوط به کلاهک‌ های اتمی اسرائیل را به هفته‌نامه ساندی‌تایمز تحویل داده‌است، تصمیم به دستگیری وی گرفت، اما از آن‌جا که مردخای وانونو از اسرائیل خارج و در انگلستان بسر می برد و موساد بنابر قراردادهای امنیتی که با سازمان اطلاعات و امنیت خارجی بریتانیا داشت، نمی‌خواست در خاک بریتانیا دست به آدم‌ربایی بزند. از این روی، مقامات ارشد موساد تصمیم گرفتند تا با کمک عوامل انسانی وی را ترغیب کنند تا انگلیس را به خواسته خود ترک و به کشور ایتالیا سفر کند. از این روی، یک مامور اطلاعاتی زن عضو موساد با نام عملیاتی "سیندی"، ماموریت یافت تا به عنوان یک گردشگر آمریکایی و به صورت ظاهراً اتفاقی با وی آشنا شود و پس از طرح دوستی، وانونو را متقاعد کرد تا با یکدیگر، برای گذراندن تعطیلات آخرهفته به شهر رم در کشور ایتالیا سفر کنند. ساعاتی پس از ورود به رم، ماموران امنیتی موساد وی را دستگیر و طی عملیاتی به اسرائیل منتقل کردند. محاکمه مردخای پس از بازگردانیدن به اسرائیل، در دادگاه، به اتهام جاسوسی و خیانت به کشور و به علت "افشای اسرار هسته‌ای کشور" به مدت 18 سال زندانی شد. وی پس از محکوم شدن در دادگاه عنوان کرد " همه می دانند که من در زندان هستم نه به خاطر تجاوز، دزدی یا قتل بلکه به خاطر عقایدم". وی پس از آزادی در تاریخ 21 آوریل 2004 میلادی، از خروج از خاک اسرائیل و همچنین انجام هرگونه مصاحبه با رسانه های خارجی‌ها ممنوع شد. مردخای وانونو، مجددا در دادگاهی در اسرائیل به سرپیچی از الزامات آزادیش (مصاحبه با رسانه های خارجی‌ها) به شش ماه حبس تعزیری، محکوم شد. وی در ژوئیه 2004 طی گفتگویی با روزنامه "الحیات" چاپ لندن، مدعی شد که اسرائیل در ترور جان اف. کندی، سی و پنجمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا، دست داشت. او هم چنین اظهار داشت که "دلایل محکمی" وجود دارد که ترور "جان اف. کندی" در پاسخ به فشاری انجام گرفت که او به "دیوید بن گوریون"، نخست وزیر وقت اسرائیل برای روشن کردن وضعیت تاسیسات هسته ای "دیمونا" وارد کرده بود. 
سازمان عفو بین الملل وانونو را یک زندانی سیاسی قلمداد کرد اما به خاطر ابراز شجاعت در افشاگری برنامه تسلیحات هسته ای اسرائیل به دریافت جوایز زیادی رسید و چندین بار نامزد دریافت جایزه صلح نوبل شد. با این وجود مردخای از چند كشور غربی و مسیحی از جمله فرانسه، انگلیس، ایرلند، سوئد و آمریكا درخواست پناهندگی كرد، لیكن درخواست وی رد شد. 

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۳:۲۱

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۳:۲۲

مردخای وانونو

خلاصه زندگی نامه

 مردخای وانونو، تكنسین هسته‌ای نیروگاه اتمی دیمونا فردی كه در سال 1986 در مصاحبه با هفته‌نامه ساندی‌تایمز، اطلاعات و تصاویری محرمانه از نیروگاه دیمونا و كلاهك‌های اتمی اسرائیل در اختیار این نشریه انگلیسی قرار داد. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع