حسام الدین مجتهدی در سال 1303 در کردستان متولد شد. وی در سال 83 به عنوان امام جمعه اهل سنت شهر سنندج منصوب گردید. ماموستا مجتهدی از سال 1390 نیز به عنوان منتخب مردم کردستان در دور چهارم مجلس خبرگان رهبری حضور داشت. حضور ماموستا مجتهدی در مجلس خبرگان رهبری موجب تقویت و حمایت از نظام اسلامی شده و حضور فعال ایشان در صحنه‌های انقلاب اسلامی باعث شد نقشه دشمنان اسلام برای ایجاد تفرقه در بین اهل سنت و تشیع راهی از پیش نبرد. ماموستا حسام الدین مجتهدی در 6 اردیبهشت ماه 1393 و در سن 93 سالگی به علت بیماری دار فانی را وداع گفت. 
ماموستا حسام‌الدین مجتهدی، فرزند "ملا صدیق مجتهدی"، از علمای شافعی ایران و از خاندانی صاحب فضل و کرامت بود. خانوادهٔ ماموستا مجتهدی حدود 400 سال است که به عنوان خاندانی عالم، صالح، فقیه، عارف و صاحب فضل در این منطقه حضور داشته‌اند. پدرش، ملا صدیق مجتهدی (معروف به صدرالاسلام)، پدربزرگ ایشان "ملا عبدالعظیم کردستانی" (مشهور به قطب‌الدین) و جدّ ایشان ملا مجید پسر "ملا حمزه" و از دودمان "سلیمان بگ بانه" هستند و بنابر گفتهٔ نویسندهٔ تاریخ مشاهیر کُرد، جدّ اعلای ایشان در مدینهٔ منوره مدفون است. 
حسام الدین مجتهدی، از سن کودکی به تحصیل علوم اسلامی و فنون حوزوی مشغول گردید و در سن 23 سالگی مراتب علمی و مدارج تحصیلی تا اخذ مقام افتاء و اجتهاد را طی نمود و پس از آن ضمن تحقیق، شخصاً اداره حوزه علمیه حضرت مجتهد را به عهده گرفت. ماموستا مجتهدی، تحصیلات دینی خود را در سنندج، مریوان و کردستان عراق، نزد بزرگانی که در علوم مختلف مجتهد بودند، گذرانده و از مرحوم پدربزرگشان، ملا عبدالعظیم مجتهد، درجهٔ افتاء و اجتهاد دریافت کرده بود.  
رئیس ستاد امر به معروف و نهی از منکر  رئیس شورای فرهنگ عمومی شهرستان سنندج عضو شورای عالی مجمع تقریب مذاهب امام جمعه اهل سنت شهر سنندج از سال 1383 نماینده مجلس خبرگان رهبری در دور چهارم  
درج مقالات در نشریات منطقه من‌ جمله تبیان و دست‌نوشته‌های فراوان علمی، عضویت در انجمن‌های عام المنفعه از جمله ستاد دیه، حمایت از زندانیان بی بضاعت، مصاحبه‌های مکرر با شبکه‌های مختلف تلویزیونی و رادیویی داخلی و برون مرزی در خصوص فعالیت‌های مذهبی و... از جمله مهمترین فعالیت‌های فرهنگی ماموستا مجتهدی طی سال‌های حیات وی بوده است. ماموستا حسام الدین مجتهدی در سال 1388 به عنوان چهره ماندگار تقریب اسلامی انتخاب و دارای شهرت علمی فراوان در جامعه شوافع ایران و کشورهای همجوار بوده و همچنین در سال 1384 از سوی بعثه مقام معظم رهبری به عنوان مهمان به مکه معظمه اعزام شد.  
مرحوم مجتهدی از حافظه‌ای بسیار خوب و ذهنی قوی برخوردار بود و بیشتر کتبی که تدریس می‌کرد را از حفظ داشت. کتاب "الفیهٔ" "ابن مالک" که 1000 بیت در نحو عربی است و کتاب الفیهٔ ابن معط و همچنین بخش‌هایی از "منظومه" "ملا هادی سبزواری" و بخش‌هایی از دیگر کتاب‌های بلاغی و فقهی را حفظ بودند. با مثنوی معنوی "مولوی"، بسیار مأنوس بودند و در سخنرانی‌هایشان به آن استشهاد می‌کردند.  وی در حوزهٔ محاسبات ریاضی، تسلط ویژه‌ای داشتند. به طوری که در بحث ارث و شرایع مورد مراجعهٔ بسیاری از مسئولان دادگاه‌های مدنی استان کردستان و دیگر استان‌ها و استفتا و استفسار آنان در مورد تعیین حقوق وارث در قواعد فقهی شافعی بودند. ایشان محاسبات را هم بر روی کاغذ انجام نمی‌دادند، بلکه در ذهنشان محاسبه و نتیجه را بیان می‌کرد. حسام الدین مجتهدی در خوشنویسی و خطّاطی، توانا بود و به طب گیاهی و علوم نجوم و هیئت و اسطرلاب نیز تسلط داشت.  
حسام‌الدین مجتهدی به عنوان یکی از علمای بزرگ شافعی اصرار داشت اگر همهٔ مسلمانان حول محور پیامبر اکرم(ص) و فرامین و احادیث و سیرهٔ ایشان جمع بشوند، دیگر اختلافی باقی نخواهد ماند. وی مانند حضرت امام(ره) به "ابن عربی" علاقه‌مند بود. یکی از شاخصه‌های وی آن بود که علاوه بر تشرّع و تفقّه، نگاهی ویژه به عرفان داشت. نگاه عارفانهٔ ایشان سبب شده بود که طریقت‌های متصوّفهٔ مختلف در آن مناطق به ایشان ارادت داشته باشند. مشرب او نیز مشرب عرفانی بود. کسانی که با ایشان آشنایی داشتند به یاد دارند که ماموستا مجتهدی بارها می‌گفت: «ادین بدین المحبه» دین من دین اسلام است و دین محبت. کسی که معتقد به چنین تفکری باشد، هیچ‌گاه نگاهش به کشتن دیگران و به خصوص مسلمانان نخواهد بود و از کینه‌ورزی و تعصب کور، به دور است. دعوت به محبت و وحدت و برادری و اخوت و همدلی و همدردی و تعاون و این نوع مقولات برای وی حائض اهمیت بود. مراوداتش با اکابر و علمای شیعه هم در همین فضا بود. وی همچنین به امام خمینی(ره) و "شهید طالقانی" و دیگر شخصیت‌های بزرگ انقلاب هم ارادت ویژه داشت. ماموستا مجتهدی به عنوان مفتی اهل سنت ایران، مورد احترام و اکرام علمای عربستان در ایام حج قرار می‌گرفت. حسام الدین مجتهدی در خصوص دیدار با علمای عربستان می‌گفت: «همواره ثقل کلامم خطاب به علمای عربستان و علمای سایر بلاد که نزدم می‌آمدند آیهٔ "انَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ" بوده است و کراراً می‌گفت که مؤمنین باید به عروةالوثقی که همان قرآن است تمسک کنند و از وساوس شیاطین و دسائس اسرائیل دوری کنند.»  
مرحوم ماموستا مجتهدی به رهبری علاقهٔ ویژه‌ای داشت و به ایشان ارادت می‌ورزید. در صحبت‌هایشان از رهبری با تکریم یاد می‌کردند و تصویر رهبری را بر بالای اتاق خود نصب کرده بودند. عبارتی که ایشان دربارهٔ رهبری استفاده می‌کردند "سید اولاد پیغمبر" بود؛ و در این خصوص می‌گفت: «این سید بر ما ولایت دارد». متقابلاً رهبری هم نسبت به ایشان لطف داشتند و از احوال ایشان پیگیری می‌کردند. حدود 2 سال پیش که آقای مجتهدی به دلیل کسالت، نتوانست در اجلاس خبرگان حاضر شود، رهبری که متوجه عدم حضور ایشان بودند، علت را از ماموستا خدایی، دیگر نمایندهٔ مردم کردستان در مجلس خبرگان جویا شده و از احوال ماموستا مجتهدی می‌پرسند. چندین بار هم از طرق دیگر پیگیر احوال آقای مجتهدی شده بودند. عده ای از شخصیت های برجسته کردستان به مناسبت اولین سالگرد سفر رهبری در سال 1388 به استان کردستان، در سال 1389، خدمت مقام معظم رهبری رسیدند. از حواشی جالب آن جلسه این بود که وقتی رهبری وارد اتاق شدند، حضار ایستاده بودند، قبل از این که حاضران بنشینند، رهبری که دیدند آقای مجتهدی نسبت به ایشان فاصله دارند، اشاره نمودند که ایشان نزدیک‌تر بیایند و جلو بنشینند.  
ماموستا مجتهدی از اواسط فروردین ماه 1393، به دلیل شرایط نامساعد جسمی در بیمارستان بعثت سنندج بستری شد و پس از وخامت حال وی به تهران و بیمارستان طالقانی منتقل گردید. امام جمعه اهل سنت سنندج سرانجام در 6 اردیبهشت‌ماه 1393 و در سن 93 سالگی درگذشت. وی در 7 اردیبهشت‌ماه 1393 تشیع و در تپه شیخ محمدباقر سنندج و در کنار سایر بزرگان علم و فضل و عرفان کردستان به خاک سپرده شد.  
پس از درگذشت ماموستا مجتهدی رهبر معظم انقلاب در پیامی، درگذشت وی را تسلیت گفتند. متن پیام رهبر انقلاب اسلامی به شرح زیر است: «بسم‌الله الرحمن الرحیم درگذشت روحانی مُصلح و فاضل، جناب ماموستا حسام‌الدین مجتهدی از علمای برجستهٔ شافعی و نمایندهٔ مجلس خبرگان رهبری و امام جمعهٔ اهل سنت سنندج رحمة‌الله‌علیه را به عموم مردم مؤمن و انقلابی کردستان و خانواده و بازماندگان محترم ایشان تسلیت عرض می‌کنم. این شخصیت خدوم و کهنسال که بسیاری از علمای منطقه شاگردان وی به شمار می‌رفتند، از جملهٔ وفاداران به پیام انقلابی اتحاد مسلمانان بوده و با روحیّهٔ تقریب میان فِرَق اسلامی، به وظایف روحانی اشتغال داشت. رحمت و مغفرت حق متعال را برای ایشان مسألت می‌کنم. سید علی خامنه‌ای 6 اردیبهشت 1392»  
آیت الله سیدمحمد حسینی‌شاهرودی، نماینده ولی فقیه در استان کردستان در مراسم تدفین ماموستا مجتهدی با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی ماموستا مجتهدی اظهار کرد: «امام جمعه فقید سنندج یکی از علمای برجسته جهان اسلام بود. ماموستا حسام‌الدین مجتهدی انسانی مهربان و مردم‌دار و دارای روحی لطیف بود که والاترین دغدغه او حمایت از نظام و حل مشکلات مردم شریف کردستان بود. روحیات و ویژگی‌های شخصیتی ماموستا مجتهدی سبب شده امروز مردم قدرشناس کردستان با قلبی اندوهگین و چشمانی گریان با این عالم مجاهد وداع کنند. ماموستا مجتهدی از علمایی بود که عمق تعالیم دین را درک کرده بود و اکثر قریب به اتفاق علمای کردستان و منطقه در محضر ایشان تلمذ کرده‌اند. دشمن شناسی و داشتن محبت وافر به دوستان از جمله ویژگی‌های بارز شخصیتی ماموستا مجتهدی بود و کمتر کسی بود که با ایشان معاشرت کند و شیفته سجایای اخلاقی آن عالم روحانی نشود.»  

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۳:۵۶

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۳:۵۸

اسناد و مراجع