لویی ماسینیون (به فرانسوی: Louis Massignon) درتاریخ 25 ژوئیه 1883 در نوژان سورمان در خانواده ای هنری به دنیا آمد. پدرش "پییر روچ" هنرمند بود و لویی به کمک وی با دانشمندان و خاور شناسان بزرگی همچون "فوکو" و "سیلون لوی" و "گلدزیهر "آشنایی پیدا کرد. او دو مجله معروف "جهان مسلمانان" و "مجله تحقیقات اسلامی" را اداره می کرد. بعد از خدمت در ارتش در جنگ جهانی اول بین سالهای 1914 تا 1918 میلادی در کالج دوفرانس به عنوان استاد کرسی اسلام از دیدگاه اجتماعی فعالیت کرد و از سال 1926 تا 1954میلادی که بازنشسته شد، باز هم به فعالیت در این مرکز ادامه داد. او از مهمترین چهره‌های شرقشناس و به قول برخی آخرین شرقشناس بزرگ محسوب می شد و با وجود مسیحی بودن در قضیهٔ استقلال الجزایر، از مسلمانان الجزایری حمایت کرد، و به همین خاطر مدتی نیز دستگیر و زندانی شد. وی در سال 1962 در گذشت. 
ماسینیون در سال 1900 میلادی دیپلم ادبیات و فلسفه و یک سال بعد دیپلم ریاضیات گرفت. وی همچنین در مدرسه ملی زبان های زنده شرقی، عربی آموخت. او در سال 1904 میلادی به مراکش سفر کرد و تحقیقی مختصر درباره آنجا نوشت و با ارائه آن موفق به اخذ دیپلم تحقیقات عالی در بخش علوم دینی از دانشگاه سوربن شد. از همین سال ها شرق شناسی را شروع کرد. سال  1905 میلادی در چهاردهمین کنفرانس جهانی خاورشناسان که در الجزایر برپا بود شرکت کرد و با برخی دیگر از شرق شناسان از جمله "گولدزیهر" آشنا شد. سپس به مصر رفت و به تحقیقات خود ادامه داد و آثاری را نیز به رشته تالیف در آورد. 
بروز جنگ بین الملل اول در تکوین شخصیت معنوی و جهت کلی اندیشه لویی تاثیر فراوان گذاشت. گرایش به سوی معنویت و اخلاق که جنگ همواره بر آن ضربه های خرد کننده می زد و حساسیت نسبت به مسائل سیاسی و اجتماعی و سرنوشت جامعه ها و ملت ها دو بعد اساسی روح ماسینیون بود که جنگ به وی ارزانی داشت. شیفتگی ماسینیون به مطالعه و کتاب و به خصوص عضویت در موسسه فرانسوی باستان شناسی در قاهره او را با شرق و به خصوص با کشورهای اسلامی آشنا کرد و این آشنایی با اشتغال به تدریس تاریخ فلسفه به زبان عربی در قاهره عمیق تر گشت. مسافرت های علمی وی به بین النهرین و بغداد یکسره او را به شرق شناسی کشاند. "وصف نقشه کوفه" را در این هنگام انتشار داد. در صرف و نحو عربی عمیقانه تحقیق کرد و کتابی به نام "تفکرات" درباره بنای اولیه تجزیه نحوی زبان عرب که میزان آشنایی وی را در این موضوع می رساند تالیف کرد.  
لوئی ماسینیون سرفصلهای نوینی را در ایرانشناسی گشود که پس از او نه فقط توسط ایرانشناسان پسین ادامه یافت، بلکه بر پژوهشهای محققان ایرانی نیز تأثیر اساسی ‌گذارد. از ده اثر بزرگ لوئی ماسینیون دو مورد به طور مستقیم به جهان ایرانی مربوط می‌شود؛ نخست بزرگترین پژوهش این محقق یعنی مصائب حلاج و دوم سلمان پاک و دو اثر دیگر به عرفان مربوط می‌شود که عبارت‌اند از؛ رساله‌ای بر خاستگاههای واژگان فنی عرفان اسلامی و دوم مجموعه متون منتشر نشده مربوط به تاریخ عرفان در سرزمینهای اسلامی. 
لویی در سال 1907 میلادی به واسطه اشعار عطار با منصور حلاج آشنا شد و تا پایان عمر، تحقیق پیرامون شرح حال و آثار و افکار این عارف مشهور، یکی از فعالیت های اصلی وی شد. طی سال های 1907 و 1908 میلادی مامور انجام تحقیقات باستان شناسی در عراق شد. کاخ "اُخَیضِر" را کشف کرد و نتیجه کارهای باستان شناسی وی در کتابی با عنوان "Mission en Mesopotamie" "ماموریت در بین النهرین" منتشر شد. در باره حلاج آثاری از جمله: مصائب حلاج، طریقه حلاجیه، حلاج شیخ مصلوب، نیز مدخل "حلاج" در EI را نوشت. 
شمار آثار ماسینیون را بالغ بر 650 عنوان تالیف، ترجمه، مقاله، خطابه و ... دانسته اند. او در ایران بیشتر به واسطه دکتر شریعتی که مدتی را نزد او شاگردی کرده بود، شناخته شده است. تحقیق پیرامون شخصیت های تشیع و تصوف تحقیق در مورد فرقه یزیدیه(شیطان در میان یزیدیه) تحقیق پیرامون حلاج فرقه های شیعی (فرقه نصیریه، فهرست منابع درباره قرامطه و خانواده بنی فرات.) تحقیق پیرامون حضرت زهرا(س) سلمان پاک (شخصیت سلمان فارسی) جغرافیای تاریخی کوفه تحقیق پیرامون حلاج چاپ دیوان حلاج به زبان فرانسه، اخبار حلاج، زندگی حلاج پس از مرگش، اسطوره منصور حلاج در مناطق ترک نشین، نوشته های عطار درباره حلاج. آثاری که به فارسی ترجمه شد از لویی دو اثر به فارسی ترجمه شده است: سلمان پاک و نخستین شکوفه های معنویت اسلام در ایران که دکتر شریعتی آن را ترجمه و منتشر کرد و قوس زندگی منصور حلاج که بوسیله عبدالغفور روان فرهادی-  نویسنده افغانی که او نیز شاگرد ماسینیون بوده- به فارسی برگردانده شده است. البته کتابی که دکتر قنوات ترجمه کرده را نیز به این فهرست باید اضافه کرد. 
در تاریخ 3 اکتبر 1962 روح نا آرام لویی ماسینیون برای همیشه آرام گرفت و شراره نبوغش به خاموشی گرایید و آسمان خاور شناسی فرانسه را تیره ساخت. خانواده اش به سفارش وی خبر مرگش را پنهان داشتند. یک روز بعد دوستان نزدیکش را از فقدان وی آگاه کردند. وصیت کرده بود که جنازه وی را تشییع نکنند و برایش مراسمی بر پای ندارند و جز خویشاوندان نزدیکش در تدفین وی کسی شرکت نکند. "هانری ماسه" (ایران شناس نامی فرانسه) به استاد محمد معین نوشته است: «در یکی از نامه هایی که از ماسینیون دریافت داشتته ام این آیه را از قرآن برایم نوشته بود: لن یجیرنی من الله احد...» 

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۴:۵۸

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۲۴:۵۹

لوئی ماسینیون

خلاصه زندگی نامه

 لوئی ماسینیون، شرق شناس و اسلام شناسی فرانسوی و محقق کاتولیک تاريخ اسلام که تلاش های وی تأثیر عمیقی بر نگاه غرب بر اسلام گذاشت. وی ازجمله استادان علی شریعتی در دانشگاه سوربن پاریس بود. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع