علی اکبرمحتشمی پور درسال 1325 در یک خانواده مذهبی در جنوب شهر تهران دیده به جهان گشود. دوران تحصیلات ابتدائی را در مدرسه قدس رضوی و متوسطه را در دبیرستان علوی سپری کرد و درسال 1340 وارد حوزه علمیه گردید. تحصیلات خود را در تهران، قم و بالاخره نجف اشرف در رشته های ادبیات عرب، منطق، فلسفه و علوم اسلامی ادامه داد.  حدود 10 سال از محضر درس حضرت امام خمینی (ره)، آیت الله سید حسن بجنوردی، آیت الله خویی و آیت الله میرزاباقر زنجانی بهره گرفت و یک دوره خارج اصول در محضر آیت الله شهید حاج آقا مصطفی خمینی(ره) گذراند. در کارنامه او سمت هایی همچون عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز، وزیر کشور کابینه دوم میر حسین موسوی 1368- 1364، نماینده دوره های سوم و ششم مجلس شورای اسلامی، سفیر ایران در سوریه مشاهده می شود. زندگی محتشمی پور را میتوان در سه عبارت خلاصه کرد، مواضع راديکال وی در عرصه سياست خارجی در دهه 60 و 70 ، حمايت از آرمان فلسطين و نيز مصباح ستيزی بی حد و حصر وی. اودر موضوع فلسطين نيز چهره ای شناخته شده است.   اقدامات محتشمی پور در دوره سفارتش در سوریه (1360): تشکیل گروه های اسلامی به ویژه حزب الله لبنان و هسته های مقاومت که در این رابطه مورد خشم و کینه صهیونیستها واقع شد و در بهمن 1362 درحادثه انفجار بمب هدف قرار گرفت به نحوی که صهیونیست ها برای او بسته ای انفجاری ارسال کردند. دراین واقعه او از ناحیه چشم، گوش و هر دو دست آسیب دیده و یک دست او نیز از مچ قطع شده است. فخرالسادات محتشمی‌ پور همسر مصطفی تاج‌ زاده، دختر عموی علی اکبر محتشمی پور می باشد. محتشمی پور طی سالیان طولانی و چنان چه گفته شد به سبب فعالیت های ضد صهیونیستی، به عنوان دبیرکل کنفرانس بین المللی حمایت از قدس - که از زیر مجموعه های مجلس شورای اسلامی است - فعالیت کرده است. 
وی در دوران پیش از پیروزی انقلاب نیز سوابق مبارزاتی داشت و نخستین بار در سال 1341 دستگیر شد و تا سال 1357 بیشتر عمر خود را در خارج از کشور گذراند.  محتشمی پور روز چهارم بهمن 1341 هنگام پخش اعلامیه امام خمینی(ره) و سایر مراجع در مخالفت با رفراندوم فرمایشی به اصطلاح انقلاب سفید شاه، دستگیر و بازداشت شد. درسال 1345 بعد از تبعید امام به ترکیه و سپس نجف اشرف، به عراق عزیمت کرد و تا سال 1357 و پیروزی انقلاب در خارج از کشور بود. محتشمی پور عضو هسته مرکزی روحانیون مبارز خارج کشور بود که این مجموعه با همکاری اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان اروپا و آمریکا و شبه قاره هند بار سنگین انعکاس نهضت اسلامی ایران را در خارج برعهده داشتند. او برای رسانیدن فریاد مظلومیت ملت ایران سفرهای منظمی به کشورهای مختلف ازجمله سوریه، لبنان، عربستان سعودی و کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس داشته است و در تکثیر و توزیع اعلامیه های حضرت امام(ره) و اعلامیه های علما وسیاسیون داخل کشور و ارسال و توزیع آنها در سایر کشورهای منطقه و اروپا سهم به سزایی داشت. به دلیل فعالیتها و تحرکات گسترده وی، رژیم بعث عراق بارها وی را دستگیر نمود و برای آخرین بار چند روز قبل ازهجرت امام به پاریس هنگامی که از سوی امام خمینی(ره) مأموریت یافت تا مقدمات هجرت و اقامت معظم له و همراهانشان به سوریه را فراهم کند، در فرودگاه بغداد توسط نیروهای امنیتی رژیم بعثی عراق بازداشت و برای همیشه از عراق اخراج گردید. محتشمی پور در پاریس به حضرت امام (ره) پیوست ومسئولیت ارتباطات دفتر امام در«نوفل لوشاتو» را به عهده گرفت و در آستانه پیروزی انقلاب اسلامی به ایران بازگشت.  
درعرصه سیاست داخلی محتشمی پور در جریان دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران، ریاست کمیته صیانت از آرای  ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی را برعهده داشت. او رئیس ستاد انتخاباتی مهدی کروبی در نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران نیز بود. او همچنین رئیس فراکسیون دوم خرداد در مجلس ششم بود و در انتخابات مجلس هفتم از کاندیداتوری انصراف داد، اما ریاست ستاد ائتلاف برای ایران متشکل از هشت گروه دوم خردادی را بر عهده گرفت.  
محتشمی پور پیش و پس از انقلاب اسلامی ایران مسئولیت‌هایی داشته‌است که اهم آنها عبارتند از: عضو دفتر امام در پاریس، قم و تهران درسالهای 1359-1357 عضو هیأت منتخب امام برای بررسی بنیاد مستضعفان 1359 نماینده امام و مدیر صدای جمهوری اسلامی ایران 1359 عضو شورای سرپرستی سازمان صدا و سیما 1359 سفیر جمهوری اسلامی ایران در سوریه 1364- 1360 وزیر کشور در کابینه میرحسین موسوی (از سال 1368- 1364 عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز عضو کمیته مشاورین سیاسی رهبری ازسال 1368 نماینده مردم تهران (دوره سوم مجلس شورای اسلامی) و رئیس کمیسیون دفاع و دبیرکل گروه بین المجالس در مجلس شورای اسلامی رئیس کمیته علمی کنفرانس بزرگداشت بیستمین سالگرد شهادت آیت‌ الله سید مصطفی خمینی(ره) مدیر مسئول مجله «بیان» درسال 70 - 1369 مشاور اجتماعی ریاست جمهوری سید محمد خاتمی از سال 1378 - 1376 رئیس کمیته علمی ستاد صدمین سالگرد میلاد امام خمینی(ره) مدیرمسئول روزنامه بیان  نماینده مردم تهران، شمیران، شهر ری، اسلامشهر (دوره ششم مجلس شورای اسلامی) رئیس فراکسیون جبهه دوم خرداد در دوره ششم مجلس شورای اسلامی (فراکسیون اکثریت) دبیرکل کنفرانس بین‌المللی حمایت از قدس و حمایت از حقوق مردم فلسطین (ایران) امین عام رابطة الدولیة للبرلمانیین المدافعین عن القضیة الفلسطینیة (بیروت) رئیس مجمع سازمانهای غیردولتی فعالان حامی آزادی قدس شریف (ایران) نایب رئیس هیأت امنای مؤسسه القدس الدولیة (بیروت)  
محتشمی پور تا چندی پیش رئيس جمعيت حاميان فلسطين بود، و در دهه 60، بخاطر دفاع سرسخت از آرمان های لبنان و فلسيطن در توطئه بمب گذاری صهيونيست ها، به شدت مجروح شد. بیان سوابق مثبت وی در طول دوران مبارزه علیه رژیم پهلوی و نیز سوابق درخشان وی بعد از انقلاب باعث نمی شود که اقدامات ضد انقلابی وی در طول بیست سال گذشته و نیز خیانت هایی را که در طول دوران انتخابات خرداد 88 و بعد از آن مرتکب شد را به بوته فراموشی سپرد. در حالی که در رزومه کاری محتشمی پور بیان شد، وی از بانیان حزب الله لبنان محسوب می شود و این در حالی است که بعد از انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری، مجمع روحانیون مبارز با انتشار بیانیه های گوناگون و ضد انقلابی به اردوگاه دشمن پیوست ودر این کارزار نقشی فعال ایفا کرد. روز قدس 88 هرگز از یادها فراموش نخواهد شد، زمانی که طرفداران جنبش به اصطلاح سبز شعار نه غزه، نه لبنان، جانم فدای ایران سر دادند و محتشمی پور که دبیرکلی کنفرانس بین المللی فلسطین را بر عهده داشت سکوت پیشه کرد. هنگامی که محتشمی پور آبان ماه سال 88 در سوریه به سر می برد، از طرف زائران بارگاه حضرت زینب سلام الله علیها مورد سوال قرار گرفت ولی با بی تفاوتی از مقابل ابهاماتی که بعد از روز قدس درباره سابقه وی و رابطه این سابقه با حال ایجاد شده بود گذشت و به آسانی گفت: جواب نمی دهم. رفتن محتشمی پور از کمیته حمایت از مردم فلسطین مدتها پیش قطعی شده بود اما اظهار نظر حمید رسایی نماینده تهران مبنی بر برکناری وی باعث تاخیر در رفتن محتشمی پور شد. با این حال محتشمی پور در رابطه با این موضوع سکوت اختیار و تلفن همراهش را نیز از دسترس خارج کرد اما چندی بعد که نشستی خبری برگزار کرد و به صورت ضمنی از رفتنش خبر داد و گفت امیدوار است دبیرکل بعدی این کمیته راه او را ادامه دهد. سرانجام در نخستین جلسه علنی مجلس در سال 89، خبر برکناری علی اکبر محتشمی پور و انتصاب حسین شیخ الاسلام به عنوان دبیرکل جدید کمیته حمایت از مردم فلسطین منتشر شد.  
محتشمی پور به اتخاذ مواضع رادیکال در عرصه سیاست خارجی مشهور است . طیف چپ سنتی که زمانی به جای شعار مرگ بر آمریکا و مرگ بر شوروی ندای مرگ بر شرق و مرگ بر غرب سرداده بود، امروز چنان از خود بیخود شده است که با ساز غرب می رقصند و با نوای آن می گریند! نام صدام حسین برای ملت ایران نام آشنایی است. همه مردم او را با جنایت هایش و البته حماقت هایش می شناسند. یکی از بزرگترین این حماقت ها حمله او به کویت در سال 1369 بود. پس از این حمله بود که آمریکا فرصت یافت برای رسیدن به اهدافش به یک لشگر کشی گسترده به منطقه دست بزند و جنگ اول خلیج فارس را در زمستان 1369 به راه بیاندازد. این جنگ تا بهار سال آینده اش ادامه پیدا کرد و در تاریخ 23 فروردین 1370 پایان رسمی آن اعلام شد. این واقعه که به قول برخی کارشناسان، «جنگ تجاوزها» بود و مصداقی بود بر استجابت دعای «اللهم اشغل الظالمین بالظالمین»، موجب اتفاقات و موضع گیری های جالب و عبرت انگیزی هم شد. از بین آنها می توان به اصرار عجیب و گسترده جناح چپ آن روز(اصلاح طلبان امروز) بر ورود به جنگ به نفع صدام یاد کرد. این مطلب علاوه بر آنکه کمک به یک ظالم متجاوز بود، به اذعان کارشناسان می توانست پیامدهای سنگین سیاسی و اقتصادی برای ایران به دنبال داشته باشد.   
پس از شروع این جنگ، جمهوری اسلامی با هوشیاری رهبر انقلاب اعلام کرد که از آنجا که این جنگ، جنگ حق و باطل نیست، جمهوری اسلامی، در عین محکوم کردن حمله عراق به کویت و همین طور محکوم کردن تجاوز آمریکا و ناتو به منطقه، بی طرفی خود را حفظ نموده و به نفع هیچ کدام از طرفین در گیری وارد نبرد نخواهد شد، چرا که به قول رئیس شورای عالی امنیت ملی وقت ایران، «ما وارد جنگی نخواهیم شد که در آن خون بدهیم آمریکا پیروز شود و به اهدافش برسد و یا عراق پیروز شود و در کویت بماند.»  
مدعیان پیروی از خط امام بدون توجه به مواضع ولی فقیه وقت، اعلام کردند که این جنگ، جنگ اسلام و کفر و جنگ صلیبی است و باید به نفع عراق و صدام حسین وارد جنگ شد. مجمع روحانیون مبارز طی بیانیه ای خواستار ضربه زدن به منافع آمریکا در همه جای جهان شد و تلویحاً از شورای عالی امنیت ملی خواست ایران را به نفع عراق وارد جنگ کند:  «از مسلمانان و از هسته های انقلابی جهان اسلام و خصوصاً منطقه خلیج فارس می خواهیم که صفوف خود را هرچه فشرده تر سازند و خود را برای ضربه زدن به منافع آمریکا در منطقه و سراسر جهان آماده کنند. ... در این لحظات حساس از شورای عالی امنیت ملی درخواست می کنیم که ... با الهام از تعالیم و سیره مبارک امام راحلمان ... در مقابله با آمریکا با تدبیری همه جانبه و با استظهار به نیروی انقلابی ملت بزرگوار ایران و اعتماد به خواست و اراده ملت های مسلمان برای مقابله با خطرات و نقشه شوم آمریکا و تأمین منافع و مصالح جمهوری اسلامی ایران ... با قاطعیت به بهره گیری از فرصت ها و اتخاذ تصمیم های مناسب بپردازد.» بهزاد نبوی هم در دیداری با دانشجویان دانشگاه تهران خواستار بهره گیری از این فرصت برای حمله به اسرائیل و جنگ با آن شد: «این جنگ فرصتی تاریخی برای حمله به اسرائیل به وجود آورده بود که از دست رفت ... وظیفه ما این بود که به هر طریق ممکن است سمت و سوی جنگ را عوض می کردیم. ما می بایست در سیاست خارجی و مواضعمان در قبال عراق، این نکته محوری را نصب العین قرار می دادیم.»  
صادق خلخالی (دیگر شخصیت برجسته جناح چپ و یکی از اعضای برجسته مجمع روحانیون مبارز) هم در حالیکه هنوز خون هزاران هزار شهید و جراحات هزاران هزار بسیجی جانباز در جنگ با صدام تازه بود، جنگ به نفع صدام را جنگ برای اسلام می‏دانست و می‏گفت: «گذشته ها مسئله دیگر است ... اینجا سرنوشت اسلام مطرح است ... این برای ما ننگ است، برای ما عار است، اسلحه داریم، قدرت داریم، جوان داریم، بسیجی داریم، بخواهیم تسامح و تساهل بکنیم. هیچوقت تساهل در این مسائل جایز نیست.»  
محتشمی پور، در نطق پیش از دستورش در جلسه 30 دی 1369، با استناد به فتاوای حضرت امام در تحریر الوسیله و با فراموش کردن نقش صدام در جنایت های بی شمار علیه ایران و نقش او در آتش افروزی در منطقه، به تطهیر صدام پرداخت و ورود به جنگ به نفع وی را واجب شمرد و او را خالد بن ولید خواند: «آنچه باعث این همه مصیبت شده است جهان خوارگی آمریکا و مزدوری رژیم های مرتجع منطقه است. تمام مصیبت ملت های مسلمان منطقه از مثلث شوم استکبار جهانی به رهبری آمریکا ،صهیونیزم و حکام مرتجع و مزدور منطقه است. امروز بحث بر سر گذشته عراق و ایران نیست. ... امروز کفر جهانی به سر کردگی آمریکا در یک صف برای نابود کردن منابع مسلمین قرار گرفته است. اینکه برخی از افراد ساده لوح و یا مرعوب فکر کنند این جنگ برای ما جای نگرانی نیست و مردم نگران نباشند، جای بسی تأسف است. ... امروز ملت های مسلمان منطقه به خصوص ملت ایران وظیفه شرعی دارند تا در جهادی مقدس به مقابله با نیروهای کفر آمریکا و ناتو و صهیونیزم برخیزند. انقلاب و نظام جمهوری اسلامی نمی تواند در این جنگ خانمانسوز و سرنوشت مسلمانان بی تفاوت بماند. ملت ایران راه امام را می پیماید و از ولایت فقیه تبعیت میکند. ... ملت ایران هم اکنون مقلد امام سلام الله علیه است. برادران عزیز، علماء، مراجع، مجتهدین مراجعه کنند به فتاوای امام در ارتباط با فصل دفاع در تحریرالوسیله شرایطی را که امام عنوان فرموده اند دقیقاً منطبق با زمان حاضر است. ... امروز چه شده است در منطقه، آمریکا و کفر جهانی به یک کشور اسلامی حمله کرده است؟ امروز خبر می رسد کربلا و نجف ما زیر آماج بمباران های آمریکا قرار گرفته است چرا ملت ایران و ملت اسلام در سکوتی مرگبار به سر می برند؟ آیا ما وظیفه نداریم؟ آیا آمریکا خطری برای جهان اسلام نیست؟ آیا کشور عراق و ملت عراق یک کشور اسلامی و ملت مسلمان نیستند؟ آیا این امام نیست که با فریاد رسا وظیفه و تکلیف همه مسلمانان را دفاع از اسلام و مسلمین و سرزمین های اسلامی اعلام می کند؟ چرا نباید این جنایت مرگبار آمریکا محکوم شود؟ چرا ما باید بی تفاوت از کنار این همه جنایت بگذریم؟ جمهوری اسلامی و ملت مسلمان و انقلابی ایران با توجه به اصول و آرمان هایش از هر کشور دیگر اولی و احق است که در جهادر مقدس بر علیه آمریکا شرکت کند و به آرزوهای مقدس و الهی امام که خلیج فارس باید گورستان آمریکائی های متجاوز شود جامه عمل بپوشاند. ... حوادث و بحران اخیر یادآور رویارویی و صف آرایی خالد بن ولید در برابر ابر قدرت های صدر اسلام است. او که عمری در صف کفر شمشیر به روی پیامبر (صلی الله علیه و آله) و مسلمانان کشید ولی در نهایت فاتح بزرگی برای مسلمانان گشت. ... ما از چه می ترسیم؟ بگذار با عزت و شرف زندگی کنیم و بمیریم. زندگی زیر سایه سرنیزه های آمریکا برای ما ذلت است و اسارت است و ننگ است.»   
محتشمی پور با این که موضوع برکناری اش از ریاست کمیته حمایت از مردم فلسطین بارها خبرساز شده بود، به صورتی که در نهایت به برکناری وی منتهی شد، بار دیگر به دفاع از کسانی پرداخت که در حمایت از میرحسین موسوی شعار "نه غزه نه لبنان" سر داده بودند. گرچه او شعار"نه غزه، نه لبنان" را شعاری انحرافی می دانست ولی  با قابل توجه" و "طرفدار مظلوم" خواندن اغتشاشگرانی که این شعار را سر داده اند، گفته بود: متهم کردن طیف قابل توجهی از مردم ایران که همواره به خلق وخوی ضد ظلم و طرفدار مظلوم بودن شهرت دارند، به این تفکر انحرافی، جفای بزرگی است. رئیس سابق کمیته حمایت از مردم فلسطین که چندی پیش با ارسال نامهای به مقامات عالی رتبه نظام از "شعارها و رفتارهای ساختارشکنانه فرقه سبز" و سکوت رضایت آمیز خود در این باره ابراز پشیمانی کرده بود، امروز در مواضعی جالب و متفاوت گفت که این شعارها در اعتراض به عملکرد برخی افراد بیان شده است.   محکوم کردن رسانه ملی رئیس سابق کمیته حمایت از مردم فلسطین که چندی پیش با ارسال نامه‏ای به مقامات عالی رتبه نظام از "شعارها و رفتارهای ساختارشکنانه فرقه سبز" و سکوت رضایت آمیز خود در این باره ابراز پشیمانی کرده بود، امروز در مواضعی جالب و متفاوت گفت که این شعارها در اعتراض به عملکرد برخی افراد بیان شده است. او در این باره گفت: "سردهندگان این شعار، نه با غزه مخالف هستند و نه با لبنان، بلکه در مقطعی، اعتراض خود را به عملکرد ناصواب برخی افراد و جریانات در زمینه مسائل داخلی در واکنش با اعتراض و مخالفت با شعارهایی که بعضاً این افراد و جریانات خود را داعیه دار آن قلمداد میکردند، نشان دادند." محتشمی پور در پایان همانند موضعی که سران اصلاحات پس از هتک حرمت امام راحل و روز عاشورا گرفتند، رسانه ملی را محکوم کرد. عضو ارشد مجمع روحانیون مبارز که از طراحان "ادعای تقلب" در انتخابات سال 88 هم بوده است، گفت: نباید ضعف قدرت رسانه ملی در ابهام زدایی دراین باره و در نتیجه، قدرت گرفتن رسانه های بیگانه را ندیده گرفت.   پیگیری نمایندگان برای عزل محتشمی پور در روزهای پایانی سال 88 و در پی نامه 140 نماینده مجلس برای برکناری محتشمی پور از ریاست کمیته دفاع از مردم فلسطین، برخی منابع اعلام کردند که برکناری او قطعی است و شیخ الاسلام، مشاور رئیس مجلس جایگزین وی می شود تا این که وعده نمایندگان در ابتدای امسال تحقق یافت و محتشمی پور برکنار شد. پیگیری نمایندگان برای عزل محتشمی پور از آنجا نشات گرفت که در جریان راهپیمایی روز قدس سال 88، که حامیان موسوی ضمن روزه خواری در ماه مبارک رمضان، شعار "نه غزه نه لبنان" سر داده بودند، محتشمی پور به عنوان رئیس دفاع از کمیته فلسطین، در برابر این شعار صهیونیستی سکوت کرد و باوجود محکومیت این شعارها از سوی بسیاری از فعالان سیاسی، او حاضر نشد در برابر رفتار حامیان میرحسین موضع بگیرد. به این دلیل سکوت او تایید رویکرد حامیان موسوی تلقی شد.  انتشار مطلبی درباره فلسطین در نشریه کمیته دانشجویی تحت نظر محتشمی پور باعث اعتراض برخی از نمایندگان مجلس شد. این نشریه در بین نمایندگان مجلس شورای اسلامی توزیع شده بود.  
سران مجمع روحانیون مبارز از جمله مهدی کروبی و محتشمی پور جزو مخالفان سرسخت تفکر آیت الله مصباح یزدی محسوب می شوند همو که مقام معظم رهبری از وی به عنوان جانشین علامه طباطبایی و شهید مطهری یاد کرد که خلاء آنها را پر کرده است. محتشمی پور  در مراسم بزرگداشت ارتحال امام خمينی(ره) در سال 87 در اصفهان گفته بود: «متأسفانه امروز افرادی که مسائل اوليه اسلام را درک نکرده اند، ايدئولوگ يک جريان تندرو شده اند و هيچ تفاوتی بين فرقه مصباحيه و طالبان و جاهلان صدر اسلام وجود ندارد و افرادیکه هيچ اهميتی برای مردم، ملت ايران و جوانانی که به عنوان يک رکن از ارکان انقلاب برای امام مطرح بودند قائل نيستند، از افکار امام پيروی نمی کنند. آيا اين مظلوميت انقلاب و امام نيست که تمام کسانیکه همراه امام بودند کنار روند و مجموعه ایکه يک روز هم با انقلاب و امام نبودند بيايند و داعيه دار و مفسر انقلاب اسلامی شوند و به نام امام در قم مؤسسه ايجاد کنند و افرادیکه امروز در ميان پايگاههای نظامی حضور مي يابند و افکار خود را به نام افکار امام به جوانان القا ميکنند يک ذره به تفکر امام ايمان نداشته و ندارند و نخواهند داشت.»    

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۰۵:۴۷

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۰۵:۴۸

علی اکبر محتشمی پور

خلاصه زندگی نامه

 سید علی‌ اکبر محتشمی‌پور، روحانی اصلاح طلب و از اعضای فعال مجمع روحانیون مبارز، وزیر اسبق وزارت کشور و نماینده مجلس ششم که در جریان دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران ریاست کمیته صیانت از آرای مردم ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی را برعهده داشت. او از بنیانگذاران حزب الله لبنان و تا 15 فروردین 89 دبیرکل کنفرانس بین‌المللی حمایت از قدس بوده است. 

درخت واره
ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع