صادق آئینه ‌وند در سال 1330 در یکی از روستاهای تویسرکان، از توابع همدان متولد شد و تحصیلات ابتدایی را در زادگاهش و دوران دبیرستان را در "اسدآباد" همدان به پایان رسانید. وی دانش ‌آموخته دکترای تاریخ اسلام از دانشگاه "القدیس یوسف" لبنان، استاد دانشگاه تربیت مدرس و رییس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی بود. از او حدود 100 مقاله و 33 ترجمه و تالیف به یادگار مانده است. آیینه ‌وند همچنین در 7 سمینار بین المللی در جهان و 15 سمینار بین المللی و ملی داخلی شرکت داشته و داوری 100 کتاب و 130 مقاله علمی برایِ موسسات علمی و مجلات برعهده داشته است. وی در تاریخ 16 دی 1392، چند ماه پس از آغاز کار دولت "حسن روحانی"، طی حکمی به عنوان رییس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منصوب شده بود. وی همچنین به عنوان عضو هیئت علمی نمونه کشوری، چهره فرهیخته استان همدان و چهره ماندگار در سال 1385 انتخاب شده بود. صادق آیینه وند سرانجام در سال 1394 درگذشت. 
آیینه وند تحصیلات ابتدایی را در زادگاهش و دوران دبیرستان را در "اسدآباد" همدان به پایان رسانید و در همین دوران بود که به فعالیتهای فرهنگی و سیاسی پرداخت و با کانون فعالیتهای جوانان ولی ‌عصر(عج) همدان ارتباط یافت. وی در این سال در دانشگاه تهران به تحصیل در رشته ادبیات عرب پرداخت و فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی خود را نیز ادامه داد. تأسیس تشکلی اسلامی با عنوان "کتابخانه دانشجویی ن والقلم و ما یسطرون" از جمله فعالیت‌های او در دوران دانشجویی قبل از انقلاب است. او در همان دانشگاه به ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد ادبیات عرب پرداخت و همراه با آن، مقداری دروس حوزوی را نیز خواند.آیینه وند در سال 1361 ش به عضویت هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس درآمد و در گروه تاریخ آن دانشگاه، مشغول به کار شد. یک سال بعد، با سمت رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی، عازم سوریه شد و همزمان، در سال 1363 ش به تحصیل در مقطع دکتری ادبیات عرب در دانشگاه "القدیس یوسف" لبنان پرداخت و پس از اتمام تحصیل و بازگشت به ایران در دانشگاه‌های تربیت مدرس، تهران، الزهراء و قم، دروس تاریخ اسلام و سیره نبوی و تاریخ نگاری در اسلام و ادبیات عرب تدریس کرد. 
حضور در کنگره های علمیمقالات گوناگونی از مرحوم آیینه وند در نشریات معتبر داخلی و خارجی منتشر شده و در چندین کنگره بین المللی به عنوان داور و عضو هیئت علمی حضور داشت که از جمله آنها عبارت است از: - تاریخ پزشکی در اسلام - سید جمال الدین اسد آبادی - خوارزمی - امام خمینی - فرهنگ عاشورااستاد راهنما در پایان نامه های دانشجویی دکتر آئینه وند همچنین در دوران فعالیت خود راهنمایی تعداد زیادی از پایان نامه های مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری را بر عهده داشت. دیگر فعالیت ها- ریاست دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس - ریاست بخش علوم اجتماعی دانشگاه تربیت مدرس - مدیر گروه تاریخ دانشگاه تربیت مدرس - عضویت در هیئت امناء پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی - عضویت در هیئت امناء بنیاد دانشنامه بزرگ فارسی - عضویت در هیئت امناء دانشکده علوم حدیث شهرری - عضویت در هیئت ممیزه دانشگاه تربیت مدرس - عضویت در هیئت ممیزه مرکزی علوم انسانی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - عضویت در هیئت ممیزه دانشگاه رازی کرمانشاه - سرپرست گروه علوم اجتماعی شورای عالی برنامه ریزی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - سرپرست کمیته برنامه ریزی تاریخ و باستان شناسی شورای عالی برنامه ریزی - عضویت در شورایِ برنامه ریزی آموزش عالی وزارت علوم ،تحقیقات و برنامه ریزی - عضویت در کمیته کمیسیون نشریاتِ علمی کشور - تاسیس و سردبیری مجله آفاق الحضاره الاسلامیه در تمدن اسلامی به زبان عربی در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی - پیشنهاد و تاسیس رشته های تاریخ و مطالعات زنان در دانشگاه های کشور - تدریس درس تاریخ اسلام در دانشگاه های حوزه در قم به پیشنهاد "علامه سید جعفر شهیدی" - تاسیس مجله بین المللی علوم انسانی جمهوری اسلامی به دو زبان عربی و انگلیسی  
از صادق آیینه وند حدود 100 مقاله و 33 ترجمه و تالیف به یادگار مانده است که برخی از آنان عبارتند از: تألیفات فارسی - تاریخ سیاسی اسلام، نشر مركز فرهنگی علامه طباطبایی، 1359 - تاریخ زنان صدر اسلام، نشر جهاد دانشگاهی دانشگاه الزهرا، 1361 - تاریخ در اسلام با همكاری جلال الدین فارسی، نشر وزارت آموزش و پرورش، 1361 - علم تاریخ در اسلام، وزارت ارشاد اسلامی، 1364 - اطلس تاریخِ اسلام، انتشاراتِ مدرسه، 1377 - زن در اسلام، انجمن زنان پژوهشگر تاریخ، 1379 - تاریخ نگاری مورخان معاصر عرب، مكتب ها و گرایش ها، انجمن ایرانی تاریخ پژوهان قم، 1382 - تاریخ اسلام، زیر نظر، با همكاری چند تن از پژوهشگران، نشر معارف قم، 1383 - دین و فلسفه از نگاه ابن رشد، نشر نی، 1385 - چهار مقاله در مقام زن، نشرانجمن ایرانی مطالعات زنان، 1386 - علم تاریخ در گستره تمدن اسلامی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، 1387 - ادبیاتِ سیاسی تشیع، نشر علم، 1387 - سلسله قیام های شیعه 1 و2، نشر علم، 1387 - روشمندی، پژوهش و پژوهشگردر تمدّنِ اسلامی، 1387 - سیره نبوی و سیره نگاران، نشر خانه كتاب، 1388   تألیفات عربی - الأدب السیاسی الملتزم، با همكاری دكتر حسن عباس نصرالله، بیروت، دارالتعارف، 1366 - الأدب السیاسی فی الإسلام، انتشارات سمت، 1367 - من أدب التشیع بخوارزم، انتشارات روز نامه اطلاعات، 1368 - رسائل النبی والوصی، نشر دانشگاه تربیت مدرس، 1380 مجموعه مقالات - پژوهش هایی در تاریخ و ادب، انتشارات روز نامه اطّلاعات، 1372 - تاریخ اسلام، مجموعه مقالات، نشر معارف قم، 1382 ترجمه ها - قیام امیرعبدالقادرالجزایری، تألیف محمد کامل حسن المحامی، دفتر نشرفرهنگ اسلامی، 1359 - نقش و رسالتِ مسلمان در ثلثِ آخر قرنِ بیستم، تألیف مالک بن نبی، مؤسسه انجام کتاب، 1359 - حجر بن عدی انقلابی شهید، تألیف محمد فوزی، مؤسسه انجام کتاب، 1359 - شک و شناخت، ترجمه المنقد من الضلال، تألیف ابو حامد غزّالی، انتشارات امیرکبیر، 1360 - فاطمه بنت اسد، تألیف علی محمد علی دُخَیل، انتشارات امیر کبیر، 1361 - اُمّ کلثوم، تألیف علی محمد علی دُخَیل، انتشارات امیر کبیر، 1361 - فاطمه دختر امام حسین(ع)، تألیف علی محمد علی دخُیل، انتشارات امیر کبیر، 1361 - خاندانِ وحی در احادیثِ اهل سنّت، تألیف عبدالمعطی امین قلعجی، انتشارات امیر کبیر، 1362 - مشکاه الأنوار، تألیف ابو حامد غزّالی، انتشارات امیر کبیر، 1364 - فرهنگ اصطلاحاتِ سیاسی، تألیف جمال برکات، با همکاری فیروز حریر چی، نشر رجاء، 1368 - مالک بن نبی، اندیشمند مُصلح، تألیف اسعد سَحْمَرانی، دفتر نشر فرهنگِ اسلامی، 1369 - نخبگان حامی ولایت، تألیف عبّاس بن بَکار ضَبّی، زیر نظر، مترجم، زهرا رفیعی راد، سازمان تحقیقات خود کفایی بسیج، 1376 - نهضتِ ترجمه درشرق جهان اسلام در قرن سوم و چهارم هجری، تألیف رشید جمیلی، انتشارات سازمان سمت، 1385 فهرست کامل مقالات فارسی - توصیفِ قاعدی گری در بینش تاریخی شیخ مفید - روشمندی و شرایطِ تحقیق در تاریخ و خلأهای موجود در تدوینِ تاریخ اسلام - قدرت و میزان دخالت دولت در امور اقتصادی مردم - مقام حافظ در میانِ پژوهندگانِ عرب - پژوهشِ زنان - زن و تاریخ - سوگ نامه های ماندگار ادبِ اسلامی - در آغوشِ وحی طبیعت، چشمه ها و چشم ها - نگاه اسلام به زن، نگاهی کریمانه و از سرِ حکمت، زنان و گفت و گوی تمدن ها - مکتبِ تاریخ نگاری طبری - حوزه ونقشِ بایسته آن در تمدّنِ اسلامی - مبانی مشروعیتِ خلافتِ فاطمیان مصر - معیارِ مشروعیتِ خلافت در چالشِ حسنیان با دولتِ عبّاسی - آشنایی با مرکز أبحاث الحج(مکه مکرّمه) - جایگاه موالی در کوفه و انگیزه آن ها در قیام مختار - ماجرای مالک بن نویره - سیره امیر مؤمنان، علی علیه السّلام - شیوه نگرش و نگارشِ تاریخ در اسلام - ساختارِ سیاسی اجتماعی کوفه در دوره خلفای راشدین و امویان - عصر و نسل از نگاه تاریخ - پیش درآمدی برشناختِ سبک ادبی ابوالعلاء معرّی - ایران شناسی و شعوبی گری - زنانِ مجتهد و مجاهد در عصر امام علی علیه السلام - موقعیتِ سیاسی ری از ورودِ اسلام تا حکومتِ مختاربن ابی عبید ثقفی برکوفه - معنا شناسی أسماء الحسنی - نقد وبررسی تطبیقی منابع اسلامی وغربی دربابِ کتیبه های اردشیر بابکان - کمیت بن زید اسدی شاعر سیتهنده شیعی - بازدید از رابطه العالم الإسلامی - تاریخ از نگاه استاد شهیدی - تاریخ صدر اسلام درپیشدید امام(ره) - وضعیتِ سیاسی عصر امام کاظم(ع) - اندیشه های تاریخی مالک بن نبی - تمدّنِ جدید اسلامی - به سوی پدید آوردنِ اسلامیت در دانشگاه ها - فتوح در اسلام، فتح تغلّبی، فتح قلوب - علّامه امینی، مورّخ امین - روابطِ اسلام و غرب - حجره های شریفِ نبوی(ص) - نقش سه عنصر عرب، ایرانی وترک در سپاهِ اموی - نگاه مفسرانه به تاریخ - رویکرد های مختلف عقلی و نقلی به قیام امام حسین(ع) - نخبگان ایران و مصر در مواجهه با غرب - روشمندی و واقع گرایی در تاریخ نگاری اسلامی - اقتراحی در باب تاریخ و تمدّنِ اسلامی - در مقامِ علم و عالم،  فرهیخته قرن  سید جعفر شهیدی - آداب اخلاقی دانشمندانِ مسلمان - علوم انسانی و تاریخ، از انقلابِ اسلامی تا جهان ِاسلام - ایرانیان و محرم حسینی - بررسی تاریخ جوان و جوانی در اسلام - سلوک علوی - تولید علم در جهانِ اسلام - عاقبتِ علمِ دولتی - جوانان و فهمِ دین - تجربه تاریخی عاشورا؛ راهی که انقلاب پیمود - عزّت در گرو حکمتِ مسلمین - شهر اسلامی، مجموعه مقالات - نقشِ آل بویه در برپایی مراسم و مواسم شیعه - دیدگاه طه حسین پیرامونِ مشروعیت خلافتِ اموی - ایرانیان و سوگواری فرزند پیامبر(ص) - غدیر - سه مورخ بزرگ اسلام عصرما(عقّاد، عُشّ، جابری) - بدانید او فاطمه است - عدالت از نگاه علی(ع) - زن از نگاه هایِ مختلف - حج ابراهیمی – حج جاهلی - تاریخ و پژوهش در آن - ادب مقاومت و توسعه آن - تاریخ از نگاه استاد شهیدی - زمینه ها و گاه شناسیِ تأسیسِ نام انصار و تحولات ِمفهومی پس از آن - تحول هایِ دینی عصر صفویه و نقش عالمان عاملی، مطالعه موردی محقق کرکی و شهید ثانی - مقوماتِ اجتماعیِ رشد تشیع در قرن چهارم - The image of woman in creation Account of the Holy seriptures : A Comparative Study                                                                                       - Humanities - تأثیر باور هایِ یهود در باز تولید نگاه جاهلی به حیات ِاجتماعی زن در جامعه اسلامی - برخی از فعالیت هایِ طبّی در جزیره العرب - جاودانگیِ زبان شعر آیینی شیعه - غدیر و سه بنیانِ هویتی - روان ِ تاریخی دو سیاست ِ علوی – اموی - آیت الله طالقانی عالم روشن اندیش فهرست کامل مقالات عربی - الیقطه الاسلامیه فی فارسیات اقبال - الأدب المقاوم، مضامین و نماذج - الحج الإبراهیمی والحج الجاهلِی - الرمز الدینی المصطلح بین علم الإجتماع الدینی والشعر الشیعی - استعمال اصطلاح امیرالمؤمنین فی سلام الخلافه - نشأه المرجئه - أئمه أهل البیت(ع)إعداد الکوادر الإنسانیه وتطور هیکلیه الشیعه - إشکالیه المنحی الفقهی للمدرسه التفسیریه الأندلسیه حتی القرن السابع الهجری - خصائص تدوین التاریخ فی عهد السلاجقه - دراسه مقاومه فی أساطیر الخصب: سیاوش وأدونیس نموذجاً - استعمال لقب "امیرالمومنین" فی التاریخ الإسلامی - الصید، تاریخه، مصطلحاته، کتبه - إتجاهات تدوین تاریخ ایران المعاصر - الحیاه الفکریه فی العصر المملوکی - الأدیان الإبراهیمیه أمام التحدیات - إتّجاهات الوحده الإسلامیه وأهدافها فی العصرالحاضر - المرأه فی الإسلام تحت ظلال السیره النبویه والعلویه والتأویل الأموی والعباسی - تطور فحوی الصراع بین المرء والآخرین فی التراث الإسلامی - رسائل الرسول الأعظم(ص) - کتّاب السیره النبویه الأوائل و حکایه سیره إبن اسحاق - المدیح النبوی فی شعر حسان بن ثابت و خاقانی شیروانی - شرح رساله أبی بکر الخوارزمی إلی جماعه الشیعه بنیسابور - مصادر ترجمه الشریف الرضی باللغه الفارسیه - الإسلام فی ایران - دراسه تفاوت الخطابات التبلیغیه للأنبیاء السّلف و نبی الإسلام(ص) - عصر الممالیک 
- منتخب به عنوان استاد نمونه کشور - دریافت لوح تقدیر از ریاست جمهوری وقت - دریافت لوح تقدیر از کنگره تاریخ پزشکی - دریافت لوح تقدیر از ریاست دانشگاه باقرالعلوم - فرهیخته استان همدان - منتخب به عنوان چهره ماندگار - پیشکسوت علوم انسانی در پنجمین دوره جشنواره بین المللی فارابی و محقق - استاد برجسته کشور در جشنواره علامه طباطبایی بنیاد علمی نخبگان 
"رضا فرجی دانا" وزیر علوم، تحقیقات و فناوری وقت، در اواخر دی ماه 1392 طی حکمی صادق آیینه وند را به سمت رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منصوب کرد. در بخشی از این حکم انتصاب آمده بود: «انتظار می رود با توکل به خداوند سبحان، ماموریت و وظایف رئیس پژوهشگاه را برپایه قوانین، سیاست ها و در چارچوب برنامه ها جایگاه تشکیلاتی مصوب، مشارکت سازنده در تحول متون علوم انسانی و تقویت پایگاه اطلاعاتی علوم انسانی به انجام رسانید.» 
اردیبهشت ماه سال 1394، دکتر صادق آئینه ‌وند برای سومین ‌بار متوالی از ابتدای سال، به دلیل ابتلا به بیماری نارسایی خونی به بیمارستان منتقل شده و در بیمارستان لاله تحت مراقبت‌های ویژه پزشکی قرار گرفت. شخصیت‌های مختلفی از جمله "محمد نهاوندیان"، رییس دفتر رییس‌ جمهور وقت، "محمد فرهادی"، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در دولت یازدهم، و چند نفر از شخصیت‌های کشوری از آیینه ‌وند عیادت کرده و در جریان روند معالجات او قرار گرفته‌ بودند. اما صادق آیینه وند سرانجام در تاریخ 17 اردیبهشت 1394 درگذشت و در قطعه نام آوران بهشت زهرا دفن گردید. "غلامعلی حدادعادل" نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی و رییس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی در پیامی درگذشت صادق آیینه وند را تسلیت گفت که متن آن به شرح زیر است: «درگذشت استاد ارجمند جناب آقای دکتر صادق آیینه وند را به بازماندگان، دوستان، همکاران و دانشجویان ایشان تسلیت می گویم و برای آن مرحوم طلب علو درجات می کنم. خدمات آن شادروان در سال های اخیر به عنوان عضو شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی در شورای عالی انقلاب فرهنگی و رییس کارگروه رشته تاریخ این شورا فراموش نخواهد شد و آثار، فکر و قلم ایشان راهگشای اهل تحقیق خواهد بود.» 

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۵۴:۴۹

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۵۴:۵۰

صادق آئینه وند

خلاصه زندگی نامه

 صادق آیینه وند، از اساتید برجسته دانشگاه تربیت مدرس و چهره ماندگار تاریخ، که ریاست پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی را بر عهده داشت. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع