سید رضا میرکریمی در 8 بهمن‌ماه سال  1345 در زنجان به دنیا آمد. میرکریمی که از جوانی به هنر سینما علاقه مند بود، در رشته گرافیک از دانشکده هنرهای زیبای تهران فارغ التحصیل شد. او بعدها به عضویت گروه سینمای فرهنگستان هنر نیز درآمد. میرکریمی کار خود را در سال 1375 با فیلم کوتاه آغاز کرد و با اولین کار بلند سینمایی خود با عنوان "کودک و سرباز" شناخته شد.میرکریمی پس از آن فیلم‌های "زیر نور ماه"، "اینجا چراغی روشن است"، "خیلی دور، خیلی نزدیک"، "به همین سادگی"، " یه حبه قند" و "امروز" را ساخت. 
در مورد میرکریمی کمتر کسی می‌داند که او از 17 سالگی وارد جنگ شده و در عملیات "مسلم بن عقیل" در منطقه "سومار" بهیار بوده؛ او بعدها هم به عنوان رزمنده در عملیات‌های مختلف به جبهه رفت. مجید مجیدی، کارگردان فیلمهای مطرحی چون "بچه های آسمان"، "رنگ خدا" و "باران"، درباره میرکریمی گفت: «من آثار این فیلمساز و هویتی را که فیلم‌هایش دارد، دوست دارم. او در فستیوال‌های جهانی هم حضوری موفق داشته؛ اما آثارش رنگ و بویی ایرانی دارند. شاید کسی نداند که تن او پر از ترکش است، رضا میرکریمی فیلمسازی برخاسته از مردم است؛ فیلمسازی ایرانی و مستقل.» "مهران رجبی" نیز در مورد همراهی با میرکریمی در جبهه گفت: «یک ماه در عملیات "فاو" به همراه سید رضا میرکریمی (کارگردان) بودم. ما با هم از دوران دانشجویی دوست بودیم. از طرف دانشگاه رفتیم برای کارهای فرهنگی. برای عملیات "مرصاد" در کرج بودیم که خیلی دوست داشتم شرکت کنم اما یادم هست که در رادیو اعلام کردند نیرو به اندازه کافی هست و کسی مراجعه نکند نیازی نیست.»    
میرکریمی فعالیت در سینما را از سال 1366 با فیلم کوتاه 16 میلیمتری "برای او" آغاز کرد و سپس فیلم‌های کوتاه 16 میلیمتری "یک روز بارانی" و 35 میلیمتری "خروس" را ساخت. از جمله فعالیت‌های تلویزیونی میرکریمی می‌توان به سریال‌های داستانی "ماجراهای آفتاب" و "بچه‌های مدرسه همت" اشاره کرد. وی همچنین دو مجموعه مستند ورزشی به نام‌های "از فوتبال تا فوتبال" و "با قهرمانان کشتی" را نیز برای شبکه‌های تلویزیونی کارگردانی کرده است. سید ‌رضا میرکریمی بعد از موفقیت کارهای تلویزیونی‌اش (از جمله "بچه‌های مدرسه همت") با "کودک و سرباز" در سال 1387 نام خود را بر سر زبان‌ها انداخت. "محمد رضایی راد" (نویسنده، پژوهشگر و کارگردان تئاتر) فیلمنامه این فیلم را برای میرکریمی نوشت و او در این فیلم روایتی ساده و یک‎خطی را با تصاویر زیبا درهم آمیخت تا تحسین منتقدان را به همراه داشته باشد. از جمله جوایز متعدد داخلی و خارجی این فیلم به: بالن نقره‌ای جشنواره سه قاره نانت - فرانسه (2000)، کفش طلایی فستیوال کودکان و نوجوانان زلین (2001) و پروانه زرین جشنواره کودک و نوجوان اصفهان (1378) می‌توان اشاره کرد.  
میرکریمی بعد از "کودک و سرباز" آثار سینمایی چون "زیر نور ماه"، "اینجا چراغی روشن است"، "خیلی دور خیلی نزدیک" و "به همین سادگی" را ساخت. او علاوه بر کارگردانی به عنوان تهیه کننده در تولید آثار مستند بسیاری نقش داشته، از جمله: ساخت مجموعه 20 قسمتی سینمای ایران (1386-1385) و تهیه کنندگی فیلم "فرش ایرانی" (1385). فیلم "فرش ایرانی" در 15 اپیزود مستقل و هر قسمت توسط کارگردانانی چون عباس کیارستمی، مجید مجیدی، داریوش مهرجویی، رخشان بنی اعتماد و ... ساخته شد. این فیلم سیمرغ بلورین بهترین فیلم ملی را در جشنواره فجر (1385) برای میرکریمی به همراه داشت. از دیگر تجربه‌های میرکریمی، تهیه کنندگی فیلم "خسته نباشید" به کارگردانی "افشین هاشمی" و محصول سازمان "توسعه سینمایی سوره حوزه هنری" است که در جشنواره 31 فجر نیز شرکت کرد.  
به پیشنهاد سید رضا میرکریمی در بهمن‌ماه 1387، 90 فیلم سینمایی، مستند و کوتاه به همت خانه سینما گردآوری شد و 9 بهمن با حضور محمود احمدی نژاد، رئیس جمهور وقت در تالار بزرگ کشور رونمایی شد. "سی سال سی نما" ویژه آثار سینمایی بعد از انقلاب شامل: 30 فیلم بلند سینمایی، 30 فیلم مستند و 30 فیلم کوتاه و انیمیشن بود که در این مراسم رونمایی شد.  "محمد مهدی عسگرپور" مدیر عامل وقت خانه سینما پیش از آن در گفتگویی درباره انتشار این مجموعه به خبرنگار مهر گفته بود: «آثار برتر سه دهه سینمای ایران قطعاً بیش از این تعداد بوده اما یکی از مشکلات ما در گردآوری مجموعه، نبود نسخه مناسب و کپی سالم از فیلم‌ها بود.»  
مجید مجیدی، ابراهیم حاتمی کیا، کمال تبریزی، سید مهدی شجاعی، عبدالحسین برزیده، مجتبی راعی، محمد حسین حقیقی، محمد مهدی عسگرپور، محمدرضا هنرمند و سید رضا میرکریمی از جمله فیلمسازانی بودند که در اواخر اسفندماه 1389، بیانیه‏ای درباره حوادث منطقه و کشتار شیعیان در بحرین صادر کردند. 
به نقل از امور بین‌الملل سازمان توسعه سینمایی سوره در دیماه 1390، در هفته فیلم با حضور میرکریمی، فیلم‌های "یه حبه قند"، "خیلی دور خیلی نزدیک"، "به همین سادگی"، "کودک و سرباز" و "زیر نور ماه" جهت نمایش در دو شهر "لوبلیانا" و "ماریبور" کشور "اسلوونی" انتخاب شده‌‌اند. هفته فیلم در حالی برگزار شد که شهر "ماریبور" اسلوونی به عنوان پایتخت فرهنگی اروپا در سال 2012 انتخاب شده بود.  
"یه حبه قند" ششمین اثر میرکریمی بود که در جشنواره 29 فجر شرکت کرد. این فیلم به عنوان نماینده ایران در 85 اُمین اسکار انتخاب شد اما به اسکار نرفت. "جدایی نادر از سیمین" اصغر فرهادی فیلمی بود که در سال 1390 و از طرف هیئت انتخاب فیلم ایران، برای شرکت در رشته بهترین فیلم خارجی زبان برای 84اُمین دوره جایزه اسکار معرفی شد. فیلمی که در 24 ژانویه 2012 برای اولین بار در تاریخ سینمای ایران این فیلم توانست در دو بخش اصلی فیلمنامه تألیفی (غیراقتباسی) و فیلم خارجی برای اسکار نامزد و برنده شود.   جاماندن "یه حبه قند" از اسکار 2013 انتخاب نماینده ایران برای معرفی به اسکار 2013 همراه با اختلافات شدید میان وزارت ارشاد و حوزه هنری بود که بالاخره "یه حبه قند" محصول حوزه هنری، نماینده ایران برای اسکار 2013 انتخاب شد.  اما اختلافات باعث شد تا نماینده ایران که تهیه کننده‌اش حوزه هنری بود از حضور در اسکار جابماند؛ اما اظهارات "شمقدری" برای عدم معرفی "یه حبه قند" به اسکار چیزی متفاوت از نتیجه اختلاف با حوزه هنری بود. شمقدری ساعاتی پس از انتخاب "یه حبه قند" به عنوان نماینده سینمای ایران برای رفتن به اسکار اعلام کرد: «ما به دنبال ساخت و پخش فیلمی توهین آمیز به ساحت مقدس پیامبر اکرم(ص) جشنواره اسکار را تحریم می‌کنیم.»    تحریم کردن اسکار هر چند نمایندگان کمیته انتخاب، تحریم اسکار از جانب شمقدری را در حد پیشنهاد دانستند اما پاسخ رضا میرکریمی کارگردان این اثر شاهدی بر دستوری بودن این پیام بود:  «درباره این تصمیم و غیر کارشناسی و کم فایده بودنش حرف‌های زیادی دارم که متأسفانه با فضاسازی‌های هیجانی که به پا شده راه برای هرگونه بحث عقلی بسته می‌شود. بر اساس باورهایم جز اولین کسانی بودم که با تعدادی از همکارانم به صورت خودجوش و نه فرمایشی نسبت به این فیلم موهن موضع‌گیری داشتیم که امیدوارم مورد قبول حضرتش باشد، چون هر اقدامی در این زمینه که برای خوشایند دیگران صورت پذیرد عین شرک می‌دانم، به نظرم بهترین دفاع از رسول اکرم (ص) عمل به آموزه‌های اخلاقی ایشان چون صدق، وفای به عهد و عمل با تدبیر و دوری جستن از تظاهر و کینه است.»   فیلم "آرگو" برنده اسکار 2013 نداشتن نماینده از سوی ایران در اسکار 2013 باعث بی‌ارتباط شدن ایران با اسکار نشد. چرا که در آن سال فیلم ضد ایرانی "آرگو" جایزه بهترین فیلم را از آن خود کرد. جایزه‌ای که اهدای آن از سوی "میشل اوباما" همسر رئیس جمهور آمریکا حاوی پیام ویژه‌ای بود. جایزه‌ای که با واکنش "سید محمد حسینی" وزیر وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی هم مواجه شد.  
پروژه داستانی - انیمیشن سرداران شهید "در سرزمین عشق" با مضمون دفاع مقدس، خردادماه سال 1391 به کارگردانی سید رضا میرکریمی و تهیه‌کنندگی "محمد پیرهادی" توسط حوزه هنری، آغاز شد. در این مجموعه قرار شد مستندهایی با تکنیک موشن کمیک از سرداران شهید ابراهیم همت، عباس دوران، مهدی باکری، حسین خرازی، مصطفی چمران، علی اکبر شیرودی و مهدی باقری ساخته شود. پس از تصویب طرح ساخت پرتره‌هایی از سرداران شهید در حوزه هنری، رضا میرکریمی تحقیقات خود را آغاز کرد و در شیوه اجرا هم نگاهی متفاوت از روایت‌های معمول داشت به این معنا که در ساخت این مجموعه نگاهی صرفاً مستند به کلیت کار نداشته و اثری تلفیقی از رئال، تخیل همراه با بکارگیری هنر انیمیشن را در کارگردانی به اجرا گذاشته است.  
9 مهر ماه سال 1392، علی جنتی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت یازدهم بنا به پیشنهاد رئیس وقت سازمان سینمایی، "سید حسن خامنه‌ای"، "دکتر حسین کرمی"، "دکتر محمد باقر قهرمانی"، "سید رضا میرکریمی"، "سید احمد رضا دستغیب"، "حجت الاسلام شهاب مرادی"، "مجید رضا بالا"، "سید ضیاءالدین دری" و "محمد حسین لطیفی" را به عنوان اعضای جدید شورای بازبینی فیلم‌های سینمایی منصوب کرد. اما سازمان سینمایی در ادامه کار با استعفای دو عضو این شورا یعنی رضا میرکریمی و حجت‌ الاسلام مرادی مواجه شد. هرچند که میرکریمی در نهایت ماندگار شد، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بنا به پیشنهاد رئیس سازمان سینمایی، حجت الاسلام "سید طه مرقاتی" را جایگزین "حجت الاسلام شهاب مرادی" کرد.  
-"کودک و سرباز" محصول سال 1378، برنده جایزه بالن نقره‌ای جشنواره سه قاره نانت - فرانسه (2000) و کفش طلایی فستیوال کودکان و نوجوانان زلین (2001) و پروانه زرین جشنواره کودک و نوجوان اصفهان (1378) -"زیر نور ماه" محصول سال 1379، برنده جایزه سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر (1379)، جایزه بهترین فیلم هفته منتقدین جشنواره کن (2001)، جایزه بهترین کارگردانی و جایزه ویژه هیأت داوران از فستیوال فیلم توکیو (2001) -"اینجا چراغی روشن است" محصول سال 1381، برنده سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی، بهترین فیلمبرداری و بهترین بازیگر مرد را از جشنواره فجر (1381) و جایزه ویژه جشنواره آسیا پاسیفیک (1382) -"خیلی دور، خیلی نزدیک" محصول سال 1383، برنده سیمرغ بهترین فیلم، بهترین فیلمبردار، بهترین صدا، بهترین طراحی صحنه و بهترین چهره‌پردازی را از جشنواره فجر (1383) و نماینده ایران برای شرکت در اسکار  -"به همین سادگی" محصول سال 1386، برنده جایزه بهترین کارگردانی و بهترین فیلمنامه از بخش چشم‌انداز آسیا و جایزه سیمرغ بهترین بازیگر زن بهترین فیلمنامه و بهترین فیلم از جشنواره فیلم فجر (1386) و همچنین جایزه بهترین فیلم گئورگ طلایی از جشنواره بین‌المللی فیلم مسکو (1387) و بهترین بازیگر از شانزدهمین دوره جشنواره فیلم وارنا بلغارستان (1387)   -"یه حبه قند" محصول سال 1389، نامزد بهترین چهره‌پردازی، طراحی صحنه و لباس، صدابرداری، بازیگر مکمل زن در جشنواره 29 فجر -"امروز"، 1392 
میرکریمی از جمله کارگردانانی است که هرگز خالی از دغدغه‌های دینی و اجتماعی نبوده و همواره سعی کرده است به دور از سیاه‌نمایی و با بیشترین ظرافت ممکن، مباحث اعتقادی و باورهای دینی را به تصویر بکشد. همین دغدغه او، ساخت فیلم "زیر نور ماه" در سال 1379 را موجب شد که جوایز داخلی و خارجی زیادی را برای میرکریمی به ارمغان آورد. 
سومین ساخته میرکریمی، "اینجا چراغی روشن است" در سال 1381 در فضایی انتزاعی و با لحنی شاعرانه به صورتی غیر مستقیم به دل مشغولی‌های دینی و تعارضات موجود جامعه پرداخته است. فیلمی با درون‎مایه‌های مذهبی که در بستری انتزاعی روایتگر تعارضات اجتماعی است. 
فیلم "خیلی دور خیلی نزدیک" محصول سال 1383، چهارمین ساخته بلند سید رضا میرکریمی است که در سال 1384 به عنوان نماینده ایران برای شرکت در رقابت بخش فیلم خارجی اسکار معرفی شد. "خیلی دور خیلی نزدیک" چهارمین تجربه میرکریمی در لوکیشن‌هایی متعارض است. او در دو فضای متفاوت شهر و کویر، تردید‌ها و باورهای اعتقادی را به واسطه رابطه پدر و پسری تصویر کرد. میرکریمی در «خیلی دور، خیلی نزدیک» از شکاف نسل‌ها و تلاش پدر برای پرکردن این شکاف می‌گوید. پدر داستان میرکریمی، راه خیلی دوری را طی می‌کند تا با گذشتن از مظاهر تمدن و مادی‌گری، به پسر خود خیلی نزدیک شود.   
فیلم "به همین سادگی"  محصول سال 1386 با ساختاری جدید و قصه‌ای ساده و با درامی درونی و شخصیت محور تجربه‌ای کاملاً متفاوت نسبت به آثار قبلی میرکریمی است. میرکریمی در "به همین سادگی" قهرمان داستان خود را یک زن انتخاب کرده است. زن خانه‌دار ایرانی که همواره و در همه حال سعی می‌کند خانه را به محیطی آرام و مأمنی برای مرد خانواده تبدیل کند. "به همین سادگی" با بخشی از مخاطبان ارتباط خوبی برقرار کرد و در ایجاد حس همراهی با شخصیت اول داستان موفق بود. "به همین سادگی" نشان داد که میرکریمی یک اتفاق ویژه در سینمای ایران است و موفقیت فیلم‌های او اتفاقی نیست.   
میرکریمی در سال 1389 فیلم سینمایی "یه حبه قند" را جلوی دوربین برد و در سال 1390 به اکران عمومی درآورد. "محمد حسین کلهر" (خبرنگار) درباره این فیلم گفت: «"یه حبه قند" یک تفاوت کلی با ساخته‌های پیشین میرکریمی دارد و آن تعدد شخصیت‌های داستان است. این فیلم اگرچه یک شخصیت اصلی به نام "پسندیده" دارد؛ اما از هر طیف، صنف و سن، یک نماینده در فیلم حضور دارد تا گستره بیشتری از مخاطبان با آن ارتباط برقرار کنند.»    خلاصه‌ای از داستان فیلم داستان "یه حبه قند" در خانه باغی سنتی و سرسبز در یزد می‌گذرد، خانه‌ای بدون پدر که بزرگ‌تر آن "دایی عزت‌ الله" است. این خانواده پسری ندارد و 5 دختر را شامل می‌شود. پسندیده که در طول فیلم آن را "پسند" صدا می‌زنند، با 24 - 25 سال سن، کوچکترین فرزند خانواده و درعین‌حال سنگ صبور تمام اهل خانه است. او شیفته و دلباخته "قاسم" برادرزاده خان دایی است؛ اما باید با "کیوان" پسر خانواده متمول "وزیری" وصلت کند، ازدواجی که به دلیل حضور کیوان در خارج از کشور، غیابی خواهد بود.  همه چیز به خوبی و خوشی پیش می‌رود تا اینکه شب مراسم، برق خانه باغ قطع می‌شود و بزرگ وزیری‌ها آن را پای کدورت دایی با آن‌ها می‌نویسد و مراسم به هم می‌خورد. فردا صبح اگرچه با مرگ دایی، همه از جمله نوعروس خانه لباس عزا به تن می‌کنند اما این اتفاق ناگوار بار دیگر عشق را به "پسند" هدیه می‌کند و از ظواهر امر چنین برمی‌آید که او سهم قاسم می‌‌شود.   
فیلمبرداری فیلم سینمایی "امروز" که از شهریورماه 1392 در تهران کلید خورده بود، همزمان با روز عید قربان و در تاریخ 26 مهرماه 1392 در خیابان وصال تهران به پایان رسید. این فیلم یکی از امیدواران سودای سیمرغ جشنواره 32 فیلم فجر بود. طرح این اثر را خود میرکریمی در ذهن داشته و با همکاری "شادمهر راستین" به نگارش درآورد. مدیر فیلمبرداری "امروز" "هومن بهمنش" و دستیار اول کارگردان: "محسن قرایی" است. "پرویز پرستویی" در این فیلم نقش اصلی را بر عهده دارد و این اولین همکاری وی با میرکریمی است.    خلاصه ای از فیلم "امروز": یونس راننده‌ تاکسی کهنه‌کار، در پایان یک روز کاری به زن جوانی کمک می‌کند تا به بیمارستان برسد. غافل از اینکه در بیمارستان اتفاقات زیادی در انتظار اوست.  

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۲:۰۵

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۰:۱۲:۰۶

سید رضا میرکریمی

خلاصه زندگی نامه

 سید رضا میرکریمی، کارگردان و مستند سازی که اولین کار سینمایی خود را با نام "کودک و سرباز" در سال 1378 ساخت. از دیگر فیلمهای او می‌توان "خیلی دور، خیلی نزدیک"، "به همین سادگی" و "یه حبه قند" را نام برد که هر کدام جوایز داخلی و خارجی را برای میرکریمی به همراه داشتند.  

درخت واره
ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع