آیت الله سید محمد فقیه در 21 فروردین ماه 1321 در شهرستان "نی ریز" استان فارس به دنیا آمد. او پس از گذراندن دوره دبیرستان، برای تحصیل علوم دینی به قم هجرت کرد و نزد بزرگان آن دیار مشغول تحصیل شد؛ دوران تحصیل او همزمان با آغاز نهضت امام خمینی(ره) بود و او از جمله مبارزان انقلابی بود که در مبارزات علیه رژیم پهلوی شرکت داشت تا جاییکه در سال 1346 دستگیر شد و پس از آزادی بار دیگر فعالیتهای خود را از سر گرفت؛ آیت الله فقیه به دلیل مبارزات و فعالیتهای سیاسی به "فردوس" تبعبد شد و تا پیروزی انقلاب اسلامی مبارزات خود علیه رژیم پهلوی را ادامه داد. پس از پیروزی انقلاب اسلامی آیت ‌الله سید محمد فقیه با حکم امام خمینی(ره) به امامت جمعه "نی‌ ریز" منصوب شد و اقدام به تشکیل نهادهای انقلابی نظیر جهادسازندگی، کمیته امداد، سپاه پاسداران و ... کرد؛ او علاوه بر نمایندگی رهبری در شهرستان نی ریز، سابقه عضویت در شورای مرکزی ائمه جمعه استان فارس و شورای کشاورزی استان و نمایندگی استان فارس در مجلس دوم خبرگان رهبری را دارد.  
سید محمد فقیه فرزند آیت ‌الله سید هدایت‌ الله فقیه است؛ پدرش بیش از 50 سال از عمرش را صرف تبلیغ و ارشاد مردم کرد و در زمان خود از مراجع بزرگی چون "آیت‌ الله اصفهانی و آیت‌ الله نایینی" اجازه نقل احادیث داشت و از آیات عظام "سید عبدالله شیرازی، سید مهدی شیرازی، سید یونس اردبیلی، حاج سید محمدرضا گلپایگانی و آیت‌ الله محقق داماد" و جمع دیگری از علمای حوزه علمیه قم اجازه در امور حسبیه داشت؛ مادرش، شوکت ‌السادات فقیه بود که در زمانی که آیت ‌الله سید محمد فقیه در جریان مبارزات علیه رژیم ستم‌شاهی توسط ساواک به فردوس تبعید شد، فرزند را در تبعید همراهی کرد؛ جد سید محمد فقیه نیز "آیت‌ الله سید محمد پیش‌نماز" از علمای نی ‌ریز بود؛ او نزدیک به 70 سال امام جماعت نی ریز بود. 
سید محمد فقیه در 5 سالگی به مکتب‌خانه رفت و قسمتی از قرآن را در همان سن کم فراگرفت؛ او به لحاظ علاقه و استعدادی که داشت، قدم در راه کسب علوم دینی نهاد و به تشویق پدر به منبر رفت و به ذکر مصائب اهل بیت پرداخت. سید محمد فقیه دوران ابتدایی را تا کلاس ششم ابتدایی در مدرسه "بختگان" نی‌ ریز و دوران سیکل را در دبیرستان "احمد نی‌ریزی" تحصیل نمود. عزیمت به قم سید محمد فقیه در سال 1337 به همراه پدر و برادرش به قم عزیمت کرد و در مدرسه "حجتیه" مشغول به تحصیل شد. سید محمد فقیه پس از جریان فیضیه و تبعید امام(ره) حدود 12 سال به مدرسه "آیت ‌الله بروجردی" رفت؛ محمد فقیه به لحاظ مبارزات و فعالیت‌های ضد رژیم شاهنشاهی به مدت 5 ماه به شهر فردوس تبعید شد. پس از پایان تبعید، او 6 سال دیگر نیز به تحصیل اشتغال داشت. آیت الله فقیه از آیات عظام چون: "حکیم، شاهرودی، خوانساری، گلپایگانی و اراکی اجازه در امور حسبیه داشت و از آیت ‌الله میرزا هاشم آملی اجازه اجتهاد دریافت کرد.  
سید محمد فقیه "جامع ‌المقدمات" را نزد پدر و پدربزرگش در "نی‌ ریز" خواند و در قم قسمت اول "سیوطی" را تا باب اضافه نزد سید زین ‌العابدین و از باب اضافه به بعد را نزد حجت‌الاسلام سید حسین درچه ‌ای خواند؛ او "حاشیه ملاعبدالله" را نزد بعضی اساتید، "مغنی و مطول" را از محضر آقایان: حاج شیخ رحمت ‌الله فشارکی و حاج میرزا محسن دوزدوزانی و میرزا هاشم تقدیری سبزواری و شیخ عبدالله نظری مازندرانی و حاج شیخ حسین شب ‌زنده‌دار جهرمی و ... استفاده نمود؛ او "معالم" را نزد استاد بنی فضل و "شرح لمعتین" را نزد آیت‌ الله ستوده و "قوانین" را نزد آیت‌ الله اعتمادی و "رسائل" را خدمت آیت‌ الله حسین نوری همدانی و اعتمادی و "مکاسب" را خدمت آیت ‌الله محمد تقی ستوده، آیت ‌الله فاضل و آیت‌ الله مکارم شیرازی و "کفایتین" را از محضر آیت ‌الله سلطانی طباطبایی و آیت ‌الله مکارم و "شرح منظومه منطق" را خدمت آیت ‌الله شب‌ زنده‌دار جهرمی و حاج شیخ یحیی انصاری فراگرفت. محمد فقیه "دروس خارج و باب دماء ثلاثه و قضا" را در محضر آیت ‌الله گلپایگانی و قسمت "صلوه عروه" تا بحث قرائت را در محضر آیت‌ الله محقق داماد و قسمتی از "مکاسب بیع فضولی" را تا پایان اجاره نزد امام خمینی(ره) تلمذ نمود. او همچنین کتاب طهارت و قسمتی از صلوه و عروه و خارج مکاسب بیع و خیارات را از محضر آیت‌ الله میرزا هاشم آملی بهره برد و دو دوره و نیم "خارج کفایتین" را از محضر ایشان استفاده کرد؛ او خارج اصول از ابتدای "کفایه" تا مبحث خاص و عام را از محضر آیت ‌الله داماد و کتاب اسفار را مدت 12 سال از محضر آیت ‌الله جوادی آملی و "شرح اشارات" و قسمتی از "شفا" را از آیت ‌الله حسن زاده آملی فراگرفت. آیت الله سید محمد فقیه همچنین دروس خارج فلسفه و جلد سوم اسفار را از محضر شهید مطهری بهره برد. تعدادی از همدرسان و هم بحث‌های او عبارت‌اند از: "سید مصطفی محقق داماد، سید علی محقق داماد، آیت ‌الله صالحی مازندرانی، سید اسدالله مسعودی، سید احمد حق ‌شناس، جباری (امام جمعه بابلسر)، شیخ زین‌ العابدین باکویی، شیخ سلیمانی (امام جمعه زاهدان)، شیخ حسین کریمی، مصطفی علوی لاری و ...  
آیت ‌الله فقیه فعالیت‌های سیاسی - اجتماعی خود را از آغاز نهضت روحانیت و انجمن‌های ایالتی و ولایتی آغاز نمود و در مبارزات شرکت داشت. او با توجه به روحیه مذهبی و دین ‌داری مردم نی‌ ریز همه ساله در ایام محرم و صفر و ماه رمضان و در زمان تعطیلات حوزه با حضور در مجالس مذهبی و سخنرانی به ارشاد و آگاه ‌سازی نسل جوان اقدام می کرد و در حرکت ضد ستم‌ شاهی مردم نی‌ریز اثرگذار بود؛ به دلیل همین فعالیت‌ها، ساواک در سال 1346 آیت الله فقیه را بازداشت و چندین روز در زندان شهربانی شیراز محبوس و پس از محاکمه آزاد نمود. او پس از آزادی در همان سال به زیارت‌ خانه خدا مشرف شد و از همان‌جا نیز به زیارت عتبات عالیات در عراق رفت و در نجف اشرف خدمت امام خمینی(ره) رسید. آیت الله فقیه در سال 1353 به علت مبارزات پیگیر و فعالیت‌های سیاسی به "فردوس" تبعید شد و پس از تبعید، با آیت ‌الله خامنه‌ای (مقام معظم رهبری) در منزل ایشان دیدار نمود. فعالیت‌های ضد رژیم آیت الله فقیه تا پیروزی انقلاب اسلامی ادامه یافت.  
آیت الله سید محمد فقیه پس از پیروزی انقلاب اسلامی و در شرایط حساس اوایل انقلاب ضمن تأسیس کمیته انقلاب، مسئولیت آن را شخصاً بر عهده گرفت و در جهت ایجاد نظم و امنیت عمومی تلاش نمود. او در دی‌ماه 1358 از سوی امام(ره) به‌عنوان امام ‌جمعه و نماینده رهبری در شهرستان نی‌ریز منصوب شد و اقدام به تشکیل نهادهای انقلابی نظیر جهاد سازندگی، کمیته امداد، سپاه پاسداران، عقیدتی سیاسی شهربانی، اداره تبلیغات اسلامی، اوقاف، نهضت سوادآموزی و ... کرد. 
آیت الله سید محمد فقیه از اعضای شورای مرکزی ائمه جمعه استان فارس و عضو شورای کشاورزی استان بوده است؛ او که در سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی عهده دار امامت جمعه شهرستان نی ریز بوده است، سابقه نمایندگی استان فارس در مجلس دوم خبرگان رهبری را دارد. 
همکاری و تلاش آیت الله فقیه در جهت تأسیس و احداث چندین مسجد، حسینیه، حوزه‌ های علمیه خواهران و برادران، صندوق قرض ‌الحسنه قائم، کتابخانه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد نی ‌ریز، راه‌ اندازی و تشکیل نهادها و ترجمان‌های انقلابی، انجام فعالیت‌های فرهنگی نظیر تدریس در حوزه علمیه، دانشگاه آزاد و علمی - کاربردی، تلاش در جهت ایجاد وحدت بین اقشار، تشکیل جلسات تفسیر قرآن کریم و تبلیغ شرع مقدس در نماز جمعه و جماعت، تلاش در جهت حفظ و احیاء موقوفات، رسیدگی به شکایات، نامه‌ها و سؤالات گوناگون مردم، تشکیل سمینارهای مختلف، اعزام مبلغین به روستاها، تشکیل ستاد کمک ‌رسانی به جبهه‌های جنگ تحمیلی، نظارت بر عملکرد مسئولین و ... از خدمات آیت‌الله فقیه بوده است. آیت‌الله فقیه از نظر علمی به درجه اجتهاد رسیده و به همین جهت کمیته تخصصی سازمان مرکزی دانشگاه آزاد معادل دکترا را به وی داده و او عضو هیئت ‌علمی رسمی و تمام وقت دانشگاه آزاد است و سابقه تدریس دروس مختلفی مثل تفسیر قرآن، فقه، اصول فقه، فلسفه، اخلاق، معارف اسلامی، اندیشه اسلامی، تفسیر نهج‌ البلاغه و ... را دارد. او در زمانی که در قم بود به توصیه آیت‌ الله جوادی آملی در مدرسه "حاج سعادت"، جوهرالنضید و شرح تجریدالاعتقاد تدریس می‌کرد؛ آیت الله فقیه توانایی تدریس اسفار را نیز دارد و حدود 12 سال صرف یادگیری اسفار کرده است؛ البته او دروسی نظیر نهایه ‌الحکمه، بدایه‌ الحکمه و قسمتی از شرح منظومه را نیز تدریس کرده است.  

تاریخ ایجاد:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۱:۰۸:۵۷

آخرین بروزرسانی:۱۳۹۶/۱۱/۲۹ ۲۱:۰۸:۵۸

آیت الله سید محمد فقیه

خلاصه زندگی نامه

 آیت الله سید محمد فقیه، امام جمعه "نی ریز" و استاد حوزه علمیه که نمایندگی استان فارس در دومین مجلس خبرگان رهبری را بر عهده داشته است. 

ورود/ثبت نام

اسناد و مراجع